Niedokrwistość cz. 5: Niedokrwistość makrocytarna — Transcript

Omówienie niedokrwistości makrocytarnej, jej przyczyn, objawów i diagnostyki z naciskiem na niedobory witaminy B12 i kwasu foliowego.

Key Takeaways

  • Niedokrwistość makrocytarna najczęściej wynika z niedoboru witaminy B12 lub kwasu foliowego.
  • Wchłanianie witaminy B12 zależy od czynnika wewnętrznego i prawidłowej funkcji żołądka oraz jelit.
  • Objawy neurologiczne w niedoborze B12 są poważne i mogą być nieodwracalne.
  • Diagnostyka powinna obejmować oznaczanie MMA jako bardziej czułego wskaźnika niedoboru B12.
  • Leczenie polega na suplementacji i eliminacji przyczyn niedoboru.

Summary

  • Niedokrwistość makrocytarna wynika z niedoboru witaminy B12 lub kwasu foliowego, co upośledza syntezę DNA i prowadzi do powstawania dużych krwinek (MCV > 100 fl).
  • Witamina B12 jest wchłaniana w jelicie cienkim po połączeniu z czynnikiem wewnętrznym produkowanym przez komórki okładzinowe żołądka.
  • Przyczyny niedoboru witaminy B12 obejmują dietę wegetariańską, chorobę Addisona-Biermera, uszkodzenia żołądka, zakażenia Helicobacter pylori, choroby jelit i stosowanie leków zmniejszających zakwaszenie żołądka.
  • Kwas foliowy pochodzi głównie z zielonych warzyw i owoców, a jego niedobór może wynikać z nieodpowiedniej diety, alkoholu, ciąży, chorób nowotworowych oraz leków takich jak metotreksat.
  • Objawy niedokrwistości makrocytarnej to m.in. osłabienie, bladość, a w niedoborze witaminy B12 charakterystyczne są objawy neurologiczne i zmiany na języku (język Bradysa/Huntera).
  • Niedobór witaminy B12 może prowadzić do neuropatii, zaburzeń czucia głębokiego i objawu Lhermitte'a, które mogą być trwałe mimo leczenia.
  • W badaniu morfologii krwi obserwuje się podwyższone MCV, obniżoną liczbę retikulocytów oraz pancytopenię (obniżenie płytek i neutrofili).
  • Diagnostyka obejmuje oznaczanie poziomu witaminy B12 i kwasu foliowego, jednak poziom B12 może dawać wyniki fałszywie dodatnie lub ujemne, dlatego lepszym markerem jest stężenie kwasu metylomalonowego (MMA).
  • Leczenie niedokrwistości makrocytarnej wymaga uzupełnienia niedoborów witaminy B12 i kwasu foliowego oraz monitorowania objawów neurologicznych.
  • Zapasy witaminy B12 w organizmie mogą wystarczyć na kilka lat, co opóźnia ujawnienie się objawów niedoboru.

Full Transcript — Download SRT & Markdown

00:01
Speaker A
[Muzyka] Hej, witajcie w dzisiejszym odcinku. Zajmiemy się niedokrwistością makrocytarną, która jest kolejną swoją grupą anemii, niedobory nowych. Także zaczynajmy. Niedokrwistość makrocytarna polega na nieefektywnych, ma to powiedzieć, w szpiku w wyniku niedoboru jednego z dwóch najważniejszych czynników, czyli witaminy
00:27
Speaker A
B12 lub kwasu foliowego, które są niezbędne do syntezy zasad purynowych, które są składnikami DNA. Więc wytwarzanie retikulocytów i kolejnych elementów właśnie poręcznych jest upośledzone, a ostatecznie krwinki są makrocytarne, czyli mają dużą objętość, a wartość właśnie ich MCV właśnie
00:51
Speaker A
przekracza 100 fl. Właśnie ogólnie widzicie, dla porównania jak wygląda normalny procent, możecie sobie wyobrazić, że taki retikulocyt zostanie szybciej pożarty przez makrofagi układu siateczkowo-śródbłonkowego, co wpływa na skrócenie jego czasu przeżycia, a dodatkowo również może wtedy niedokrwistość wystąpić wewnątrz
01:12
Speaker A
i kołach Eliza. Okej, zacznijmy od witaminy B12. Witaminę B12 przyjmujemy głównie z pożywieniem: mięsem, mlekiem, ale żeby zrozumieć, jak może dochodzić do jej niedoboru, musimy najpierw pochylić się trochę nad tym, nad budową błony śluzowej żołądka. Na pewno pamiętajcie, że w ścianie błony
01:35
Speaker A
śluzowej żołądka są dwa typy komórek: liczniejsze komórki główne, które wytwarzają pepsynogen, czyli taki prekursory, który pod wpływem kwasu solnego przekształca się w pepsynę, odpowiedzialną za trawienie białek, oraz dodatkowo są jeszcze komórki okładzinowe, mniej liczniejsze, które mają dwa
01:55
Speaker A
podstawowe zadania. Przede wszystkim wytwarzają kwas solny, niezbędny do trawienia i denaturacji białek, oraz drugi element, tak zwany czynnik wewnętrzny, z angielskiego intrinsic factor, nazywane również czynnikiem Castle'a, który jest niezbędny do wchłaniania witaminy B12. Kwas solny również jest niezbędny, ponieważ jest
02:21
Speaker A
bardzo istotny dla uwalniania witaminy B12 z kompleksów białkowych i dopiero uwolniona witamina B12 może być wchłonięta do krwi przez enterocyty właśnie w jelicie cienkim po połączeniu właśnie z czynnikiem wewnętrznym i ostatecznie właśnie zostaje wchłonięta w jelicie cienkim.
02:44
Speaker A
Dobra, skoro już jesteśmy, tak mam rozrysowane ładnie, jak ta witamina B12 jest wchłaniana, to możemy uporządkować sobie przyczyny niedoboru witaminy B12. Po pierwsze może być mniejsza podaż oczywiście w diecie, na przykład w diecie wegetariańskiej, alkoholicy. Druga duża grupa to
03:04
Speaker A
zmniejszone wchłanianie witaminy B12 i najważniejsze jest tutaj choroba Addisona-Biermera, zwana również niedokrwistością złośliwą, chorobą, w której występują autoprzeciwciała przeciwko czynnikowi wewnętrznemu, które uniemożliwiają mu połączenie się z witaminą B12, a ostatecznie wchłonięcie tej witaminy B12. Dodatkowo w tej
03:26
Speaker A
chorobie mogą występować przeciwciała przeciwko komórkom okładzinowym, które zmniejszają wydzielanie kwasu solnego, co również doprowadza do zmniejszenia wchłaniania witaminy B12. Ok, i żołądek. No tak samo, skoro widzicie, że te komórki w żołądku są niezbędne, no to wszystko, co w jaki sposób uszkadza
03:48
Speaker A
żołądek, będzie wpływało na zmniejszenie wchłaniania witaminy B12, na przykład operacje resekcyjne, czy zakażenie Helicobacter pylori, czy również takie operacje, w których będzie jakoś skrócona długość jelit, wycięty fragment jelita, bo również jelito cienkie jest niezbędne
03:58
Speaker A
dla wchłaniania. Leki zakwaszające, leki zmniejszające zakwaszenie, takie jak inhibitory pompy protonowej, również mogą zmniejszyć witaminę B12 wchłanianie właśnie przez to, że zmniejszają wydzielanie kwasu solnego, który jest niezbędny. Oczywiście, że wszystkie choroby zapalne uszkadzające jelito cienkie, jak choroba
04:12
Speaker A
Leśniowskiego-Crohna, również te choroby zmniejszają wchłanianie witaminy B12. Ok, kwas foliowy. Kwas foliowy czerpiemy przede wszystkim ze spożywania zielonych warzyw, z cytrusów czy też pokarmu pochodzenia zwierzęcego, więc łatwo się domyślić, że do spadku stężenia kwasu foliowego może dochodzić przede
04:35
Speaker A
wszystkim w wyniku nieodpowiedniej diety, gdzie będzie mało tego kwasu. Mało tego kwasu foliowego szczególnie może to dotyczyć alkoholików, gdzie z jednej strony jest to uboga, mało zróżnicowana dieta, a z drugiej strony alkohol zmniejsza wydzielanie kwasu foliowego z pokarmu. Ponadto są stany,
04:57
Speaker A
gdzie fizjologicznie i nie tylko jest zwiększone zapotrzebowanie organizmu na kwas foliowy, przede wszystkim jest to ciąża i właśnie w ciąży wymagana jest suplementacja kwasu foliowego, ponieważ jego niedobory mogą doprowadzić do wady cewy nerwowej płodu, jak również u pacjentów nowotworowych zwiększone
05:16
Speaker A
zapotrzebowanie na kwas foliowy. Niektóre z leków, tak jak metotreksat, są dwukrotnie na zmniejszają wchłanianie kwasu foliowego, natomiast mechanizm działania metotreksatu polega właśnie na blokowaniu metabolizmu kwasu foliowego, więc czynniki mogą doprowadzić do zmniejszenia właśnie ilości, marzenia
05:39
Speaker A
kwasu foliowego we krwi. Ok, jakie są objawy niedokrwistości? I standardowo możemy, jak zamienić z niedoboru żelaza, podzielić objawy na wynikające z niedokrwistości jako takiej i standardowo to jest osłabienie, męczliwość, bladość, apatia. Ok, i objawy wynikające właśnie z niedoboru tych
06:00
Speaker A
substancji, składników, tym wypadku szczególnie powiem o witaminę B12, bo właśnie niedobór mają tutaj największe znaczenie, ponieważ kwas foliowy nie daje takich bardzo istotnych widocznych objawów ze strony przewodu pokarmowego. Może dochodzić właśnie do, jak to pewnego
06:27
Speaker A
rodzaju zapalenia języka, gdzie on jest ciemnoczerwony, piekący, może dochodzić do utraty poczucia smaku. Taki język nazywamy często językiem Bradysa lub też językiem Huntera. Czasami takie po nim jest używany. Inna grupa objawów niedoboru B12 to objawy neurologiczne, ponieważ witamina B12
06:49
Speaker A
oprócz tego procesu schematycznego jest niezbędna do wymiany osłon mielinowych, więc wśród objawów mogą wystąpić neuropatie czuciowe, zaburzenia czucia głębokiego związane właśnie z uszkodzeniem sznurów bocznych i tylnych rdzenia kręgowego. Dlatego możliwe są właśnie zaburzenia wszelkie, jakieś równowagi ze względu
07:10
Speaker A
właśnie na upośledzoną propriocepcję i właśnie to czucie głębokie. Charakterystyczne jest również występowanie objawów Lhermitte'a, typowego również dyskopatii odcinka szyjnego czy w stwardnieniu rozsianym. Objaw ten polega na tym, że przy zdjęciu głowy czujemy coś jak prąd, który przebiega właśnie wzdłuż kręgosłupa
07:29
Speaker A
ku dołowi i w miarę również pogłębiania się tego niedoboru witaminy B12 wszystkie te objawy neurologiczne mogą się nasilić, doprowadzając do niepełnosprawności i nawet w wypadku leczenia często nie wszystkie te objawy neurologiczne się cofają. Niestety, warto też jeszcze nadmienić, że w niedoborze
07:52
Speaker A
witaminy B12 możemy stwierdzić delikatne zażółcenie powłok skórnych czy też właśnie w wypadku choroby Alzheimera, która ma podłoże autoimmunologiczne, często razem z nią może występować bielactwo. Okej, w badaniu morfologii krwi tak jak wspomniałem, wartość MCV będzie bardzo, bardzo wysoka, powyżej 100 fl,
08:13
Speaker A
a jeżeli chodzi też również o to, że w szpiku ta erytropoeza jest mało wydajna, również liczba retikulocytów będzie obniżona. Podobnie niedobór witaminy B12 wpływa na wytwarzanie innych linii komórkowych, dlatego zarówno możemy stwierdzić, że poziom płytek krwi, jak i
08:36
Speaker A
neutrofili będzie obniżony, czyli praktycznie będą pancytopenie w liniach komórkowych. W badaniach jeszcze dodatkowych możemy coś jeszcze poznać, oczywiście skoro co mamy niedobór, no to możemy oznaczyć tego, czego mamy niedobór, czyli możemy oznaczyć tutaj poziom kwasu foliowego czy również
08:56
Speaker A
poziom witaminy B12. I nas z poziomem witaminy B12 jest taki problem, że praktycznie w 50% badań wynika, że albo fałszywie dodatnie, albo fałszywie ujemne, więc oznaczanie poziomu witaminy B12 nie jest jakieś super czułe, dlatego lepiej znacznie opierać się na wynikach
09:16
Speaker A
stężenia kwasu metylomalonowego oznaczonego skrótem MMA. A cóż to jest MMA? Bo brzmi tragicznie i kojarzy się z duchem, i macie rację.
09:34
Speaker A
stężenia kwasu acetylosalicylowego oznaczonego skrótem jako mm a cóż to jest to mm a bo brzmi tragicznie i kojarzy się z duchem i macie rację bo w naszym organizmie taki związek który nazywa się z tyloma luny logo a który
09:53
Speaker A
jest przekształcany do sukcesy logo a właśnie z udziałem witaminy b12 i wypadku kiedy nie mamy tej nami 12 i ten szlak enzymatycznych jest zablokowany to ten metal logo i jest przekształcany właśnie kwas metalowych więc pośrednio wysoki poziom kwasu acetylosalicylowego
10:13
Speaker A
informuje nas o tym że właśnie są niedobory witaminy b12 i ta reakcja chemiczna nie zachodzi tak jak powinna i właśnie kierowany mylą kolana ten boczny tor biochemiczny ok wspomniałem też wam coś wewnątrz hemolizie prawda no właśnie więc skoro
10:34
Speaker A
krwinki mają skrócony czas przeżycia przez to że są duże i grubasy i dodatkowo jeszcze dochodzi wewnątrz pudełka analizy no to wskaźniki hemoroidy takie jak llh czyli tę drogę na zaplecza nowa poziom tego enzymu we krwi jaki poziom bilirubiny wolnej niezwyciężonej mogą
10:53
Speaker A
być właśnie podwyższone no i oczywiście jeżeli podejrzewamy u pacjenta choroba parkinsona alzheimera możemy wykonać stanie poziomu przeciwciał przeciwciał przeciwko komórkom okładzina nowym albo przeciwka ciało przeciwko czynnikowi wewnętrznemu okej jak leczymy prosta sprawa skoro są one mi niedoborowe to
11:13
Speaker A
uzupełniamy niedobory wit w przypadku witaminy b12 raczej zazwyczaj stosuje się podawanie dosyć spory wydatek domięśniowo albo głęboko podskórnie i właśnie w wyniku właśnie takie o zastrzyki 1 tysiąc mikrogramów dziennie najpierw przez 7 14 dni stosujemy właśnie to dzień w dzień a później średnio takie
11:35
Speaker A
zastrzyki mniej więcej raz w tygodniu ustąpienie niedokrwistości czyli no przez parę miesięcy bo ogólnie w organizmie mamy zapasy witaminy b12 mniej więcej nawet na 4 lata więc zanim ten dobry się ujawnia naprawdę sporo czasu musi minąć żebyśmy wyciągali te nasze zapasy więc
11:56
Speaker A
właśnie taka tutaj subskrypcja jest stosowana również są mnie 12 formie ustnej jeżeli chodzi o kwas foliowy on jest tylko stosowany do ust zazwyczaj dawki to jest 0 8 do 12 miligrama na dzień no i tak codziennie przez 1 4
12:11
Speaker A
miesiące są stosowane jeszcze jedna rzecz o której należy pamiętać to przede wszystkim to że w przypadku właśnie zatrzymany elektroforezy przez niedobory i w momencie kiedy my damy tego budulca dodamy tej witaminy b12 dodamy kwasu foliowego produkcja krwinek bardzo mocno ruszy i
12:31
Speaker A
jest właśnie możliwa hipoglikemia po prostu z życia ponieważ podczas będzie intensywnie używany do produkcji krwinek i stąd może wystąpić hipotermia więc podsumowując niedokrwistości właśnie ma proceduralne związane z dużą krwinkom najczęściej w wyniku niedoboru witaminy b12 kwasu foliowego poza zwykłymi
12:51
Speaker A
objawami niedokrwistości właśnie od strony witaminy b12 mogą wystąpić objawy neurologiczne często również psychiatryczne a leczenie jest po prostu konstytucja tych składników których nam brakuje i to wszystko w tym odcinku w następnym odcinku zajmiemy się niedokrwistość a michał politycznymi i to będzie dosyć
13:12
Speaker A
sporo odcinek ponieważ tych przyczyn niedokrwistości polityczne jest naprawdę bardzo bardzo dużo a tymczasem bardzo wam dziękuję i do zobaczenia w kolejnym odcinku trzymajcie się cześć [Muzyka]
Topics:niedokrwistość makrocytarnawitamina B12kwas foliowyniedobór witaminy B12niedobór kwasu foliowegochoroba Addisona-Biermeraobjawy niedokrwistościdiagnostyka niedokrwistościneuropatialeczenie niedokrwistości

Frequently Asked Questions

Jakie są główne przyczyny niedokrwistości makrocytarnej?

Główne przyczyny to niedobór witaminy B12 i kwasu foliowego, które są niezbędne do syntezy DNA i prawidłowego wytwarzania krwinek czerwonych.

Dlaczego niedobór witaminy B12 powoduje objawy neurologiczne?

Witamina B12 jest niezbędna do wymiany osłon mielinowych nerwów, a jej niedobór prowadzi do uszkodzenia sznurów bocznych i tylnych rdzenia kręgowego, co skutkuje neuropatiami i zaburzeniami czucia.

Jakie badania są najbardziej wiarygodne w diagnostyce niedoboru witaminy B12?

Poziom witaminy B12 może być fałszywie dodatni lub ujemny, dlatego bardziej wiarygodnym wskaźnikiem jest oznaczenie stężenia kwasu metylomalonowego (MMA).

Get More with the Söz AI App

Transcribe recordings, audio files, and YouTube videos — with AI summaries, speaker detection, and unlimited transcriptions.

Or transcribe another YouTube video here →