Reumatologia – Osteoporoza — Transcript

Omówienie osteoporozy: przyczyny, diagnostyka, profilaktyka i leczenie farmakologiczne w reumatologii.

Key Takeaways

  • Osteoporoza zwiększa ryzyko złamań nawet przy niskiej energii urazu.
  • Diagnostyka opiera się na badaniach densytometrycznych i ocenie ryzyka FRAX.
  • Profilaktyka i leczenie obejmują suplementację witaminy D, wapnia oraz leki antyresorpcyjne i anaboliczne.
  • Ważne jest rozpoznanie i leczenie osteoporozy, aby zapobiec poważnym powikłaniom i poprawić jakość życia.
  • Leki pierwszego rzutu to bisfosfoniany, a alternatywą jest denosumab.

Summary

  • Osteoporoza to choroba polegająca na zmniejszeniu masy kostnej i zaburzeniu mikroarchitektury kości, prowadząca do zwiększonego ryzyka złamań.
  • Złamania osteoporotyczne najczęściej dotyczą kręgów, kości przedramienia, szyjki kości udowej oraz innych kości długich.
  • Osteoporozę dzieli się na pierwotną (związaną ze starzeniem i menopauzą) oraz wtórną, wywołaną m.in. przez leki i choroby przewlekłe.
  • Czynniki ryzyka to m.in. niska masa ciała, brak ruchu, niedobór wapnia i witaminy D, palenie oraz nadczynność tarczycy i przytarczyc.
  • Diagnostyka obejmuje badania laboratoryjne (morfologia, poziom witaminy D, parathormon, wapń) oraz badania obrazowe, w tym densytometrię (T-score).
  • Profilaktyka polega na zwiększeniu aktywności fizycznej, odpowiedniej diecie bogatej w wapń i witaminę D oraz suplementacji witaminy D3.
  • Leczenie farmakologiczne stosuje się przy T-score poniżej -2,5 lub wysokim ryzyku złamań, obejmuje bisfosfoniany, denosumab oraz leki anaboliczne.
  • Kalkulator FRAX służy do oceny ryzyka złamań i pomaga w decyzjach terapeutycznych.
  • Bisfosfoniany mają niską biodostępność i mogą powodować działania niepożądane, takie jak martwica jałowa żuchwy.
  • Denosumab to przeciwciało blokujące RANK ligand, hamujące aktywację osteoklastów i resorpcję kości.

Full Transcript — Download SRT & Markdown

00:01
Speaker A
[Muzyka] Witajcie, witajcie. Dzisiejszym tematem będzie osteoporoza, czyli coś, co praktycznie każdego dotyczy, bo jest to związane z tym, że po prostu nasza masa kostna z czasem maleje. U mężczyzn stopniowo maleje, u kobiet jest tak. Okej, okej, na pewno pauza.
00:28
Speaker A
Jest mega zjazd, bo tam masaż prostaty drastycznie ilości spada i ogólnie chodzi o to, że w osteoporozie mamy wyższe ryzyko złamań osteoporotycznych, czyli takich, które powstają przy relatywnie niskiej energii, gdzie normalnie nie powinno się coś złamać, a
00:50
Speaker A
to się złamie, nie? I łamią się kości, ponieważ ich odporność mechaniczna jest zaburzona i to dlatego, że gęstość mineralna kości jest zmniejszona, jak również jej mikroarchitektura tej kości również zmieniona na, no nie, na niekorzyść. Najczęściej takie złamania
01:13
Speaker A
patologiczne związane właśnie z osteoporozą lokalizują się w stanach kręgów. Są to tak zwane złamania kompresyjne trzonu kręgu, bardzo bolesne. Również dalsze kość przedramienia, czyli około nadgarstkowi, wszystkie złamania również bliższego końca kości udowej, czyli złamania szyjki kości udowej, złamania
01:35
Speaker A
przedramienia, złamania podkrętaszowe, również złamania żeber, niewolnicy kości piszczelowej czy bliższy koniec kości ramiennej w okolicach głowy kości ramiennej. Można osteoporozę podzielić na osteoporozę pierwotną, związaną z taką najczęstszą, po prostu związaną ze starością i u kobiet zwłaszcza po menopauzie ze spadkiem
02:05
Speaker A
ilości hormonów estrogenu, które mają działanie ochronne na kości. Również możliwe jest to po drodze wtórna, na przykład w wyniku stosowania leków. Takimi najczęściej wspomnianymi lekami, które mogą doprowadzić do osteoporozy, są glikokortykosteroidy, jak również leki przeciwpadaczkowe.
02:27
Speaker A
Na z chorób, które mogą doprowadzić do wspólnej osteoporozy, i to jest dosyć ważne, często pytania są, jest na przykład nadczynność tarczycy, również nadczynność przytarczyc. Oprócz tego cukrzyca, przewlekłe zapalenie, choroby reumatyczne czy też po prostu to, że dojdzie do
02:51
Speaker A
przodu, jestem gotowy. Tak, czyli ten proces skupienia masy kostnej zacznie się wcześniej po prostu u danej kobiety. Jeszcze oprócz tego różne choroby przewodu pokarmowego związane z efektem ostatecznym wyzwaniem zarówno witaminy D, jak i wapnia. To wszelkie choroby zapalnej jelita
03:15
Speaker A
to mogą być przyczyną wtórnej osteoporozy. Poza chorobami przyspieszyć się powstanie osteoporozy mogą nasze zachowania, takie jak picie alkoholu, palenie, niska masa ciała. Uwaga, w większości chorób mówi się, że to otyłość przyczynia się do powstania jakiejś choroby, w wypadku osteoporozy to właśnie
03:36
Speaker A
otyłość nie, raczej nie ma wpływu, bo też tkanka tłuszczowa może przerabiać tam enzymatycznie estrogeny, tworzyć, wytwarzać, a właśnie tutaj niska masa ciała ma właśnie duży wpływ na to, że może dojść do rozwoju. Tak samo brak ruchu, niedobór wapnia, witaminy D3 w diecie czy
03:59
Speaker A
też niska ekspozycja na słońce, bowiem w pewnym stopniu też witamina D jest produkowana w skórze. Osteoporoza typowo na początku nie ma żadnych objawów, tak, bo funkcjonujemy dopóki nam coś nie trzeba się, dopóki nie pojawi się pierwsze te osteoporotyczne złamania,
04:15
Speaker A
które potem mogą się znacząco uniemożliwić funkcjonowanie, ograniczać je, utrudniać. Też mówi się o tak zwanym darwinie, jeżeli ty złamać nagromadzi dużo i te, które są w ogóle już całkiem tak powyginane, strasznie kręgosłup mając pacjenta, zostało rozum, zlecając mu
04:37
Speaker A
badania morfologiczne, najważniejsze do zrobienia jest morfologia. Obecnie np. takie najważniejsze parametry nerkowe, kreatynina, ale również poziom, warto by zrobić poziom witaminy D3, poziom parathormonu, bóg i jaki poziom albuminowe, które doświadczają ogólnie o stanie odżywienia, jaki poziom wapnia, poziom fosforanów.
05:03
Speaker A
Warto też sprawdzić wydalanie wapnia z moczem, też zrobić, żeby popatrzeć, jak wygląda kręgosłup. Warto w projekcji bocznej zrobić RTG kręgosłupa, a takimi najważniejszymi badaniami, które potwierdzają też osteoporozę, jeżeli jeszcze nie doszło do złamań patologicznych, są to badania
05:28
Speaker A
genetyczne, są badania z wykorzystaniem niskiej dawki, takie jak jakkolwiek promieniowania rentgenowskiego, które mierzy w określonych punktach, czytam w miednicy, czy w okolicy kości i kości udowej, mierzy gęstość kości i tak jest to wyrażane w określonych wartościach. Najczęściej ta wartość to
05:52
Speaker A
tak zwany T-score, identyfikator, to jest porównanie tych gęstości z badanej do gęstości kości w najwyższym dla populacji, najwyższym stopniu gęstości, u około 30-latków, nie? Około trzydziestu lat, oni mają tam najwyższą szczytową masę kostną swoją i do tego jest porównywalny
06:15
Speaker A
z nich pacjenta, który badamy w tym DEXA, i ten wynik oczywiście zawsze, no bo zazwyczaj badamy to osób starszych, seniorów, więc jest poniżej tego, dlatego jest wyrażany w wartości ujemnych i T-score ma takie trzy przedziały: historii od zera do minus 1
06:36
Speaker A
jest to granica normy, jest ok. I T-score od minus 1 do minus 2,5, no to już jest większe ryzyko złamania i faktycznie zalecane są działania profilaktyczne. Tutaj działania profilaktyczne, czyli więcej ruchu, odpowiednia dieta
06:56
Speaker A
bogata w witaminę D3, witaminę, bogata w wapń. Średnie takie spożycie dla dorosłego wapnia powinno wynosić 1500 mg dziennie i również profilaktyka w postaci suplementacji witaminy D3. Tego cholesterolu, no, mówi się u osób starszych około 1000-2000 jednostek,
07:19
Speaker A
ale wiemy ostatnio, jakby dużo jest głosów o tym, żeby te wartości przyjmowanych witaminy D3 były większe. No i ostatni przedmiot i T-score poniżej minus 2,5 i tutaj już jest duże, duże, bardzo ryzyko.
07:37
Speaker A
Mówimy wtedy już, rozpoznajemy osteoporozę od minus 1,2, minus 2,5, kiedy wlewamy profilaktykę, włączamy to, wtedy mówimy, że to jest osteopenia, czyli zmniejszenie masy kostnej, i już minus 2,5, godziny osteoporozy, że są totalnie odjechane kości i trzeba
07:56
Speaker A
wprowadzić leczenie farmakologiczne. Kolejną metodą wykorzystywaną jeszcze do takiego dokładnego wyliczenia jest tak zwany kalkulator ryzyka złamań FRAX i on wykorzystuje pomiary z tachimetrów oraz jeszcze tam inne dane pacjenta, które wpisuje, i on oblicza to ryzyko, i to ryzyko również
08:16
Speaker A
może być poniżej 5 procent ryzyko złamań, od 5 do 10 procent albo powyżej dziesięciu. Powyżej 10, z bardzo dużym ryzykiem złamań, też powinien być leczony farmakologicznie. Od 5 do 10 procent znaczy, że powinny być wdrożone profilaktyczne działania, czyli podsumowując najważniejsze wskazania do
08:36
Speaker A
prowadzenia leczenia, to jest ten FRAX, poniżej dziesięciu, tak duże to ryzyko, 1 100 metrów, duże ryzyko złamań albo przebytej już złamania patologiczne, zwłaszcza kręgów albo bliższego końca kości udowej. Na to wtedy już naprawdę bez dwóch zdań należy włączyć leczenie.
08:54
Speaker A
A jak leczymy? Lekami pierwszego rzutu są bisfosfoniany, wspomniany to jest alendronian, risedronian, ibandronian. To są leki właśnie wspomniane, które mają działanie antyresorpcyjne, tylko tak przyjmowane doustnie mają bardzo małe wchłanianie, około 1 procent dawki
09:21
Speaker A
przyjmowanych doustnie. Jest wspaniałe, dlatego powinno się jeść na czczo i przyjmować leki, nie jeść ryb, przyjmować i po jak się czystą wodą, dużą ilością też czystej wody, bo one mogą podrażniać nam przełyk, żołądek, i przeciwwskazania do przyjmowania tych
09:39
Speaker A
leków to między innymi czynna choroba wrzodowa, też refluks czy uczulenie na lek. Warto pamiętać, że takim dosyć charakterystycznym działaniem niepożądanym przypadku z bisfosfonianów jest martwica jałowa żuchwy. To jest takie coś. Inny lek, już jeżeli wspomniany nie dają rady albo są
10:02
Speaker A
przeciwwskazania do bisfosfonianów, inny lek to jest denosumab, który ma również działanie antyresorpcyjne. Jest to przeciwciało przeciwko, jakby wiążące się z takim ponad 100 krajach jest taki receptor RANK. Ten RANK ligand, jak się połączy z gigantem RANK, no to wtedy osteoklasty są
10:24
Speaker A
aktywowane i rezerwują, rozwalają kości, i blokując ten RANK ligand, to przeciwciało sprawia, że osteoklasty nie są aktywowane, więc to jest fajne. A ten mechanizm jest dużo skuteczniejszy. Oprócz tego mamy jeszcze kilka takich leków, już jest stosowany, ale też jakby
10:44
Speaker A
fajnych. Rano, psy ten, to jest tak zwany SERM, czyli selektywny modulator receptorów estrogenowych, także właśnie d.
11:07
Speaker A
działanie i antyoksydacyjne i anaboliczne czyli wzmacniający tworzenie kości i ostatni jeszcze lekturę może być zastosowany to jest witajcie paraguay live to jest analog parathormonu który ma działanie właśnie anaboliczne tworzące kości jest podawany podskórnie ale efekt uzyskujemy najlepszy tak szczytowy mniej więcej po
11:32
Speaker A
sześciu dziewięciu miesiącach leczenia szybkie podsumowanie czyli osteoporoza jest to może być pierwotna związana z prostu ze starzeniem się nigdy nie masy kostnej mogą być czynnikiem przyspieszające niedobór witaminy d3 niedobór wapnia w diecie jak również w przypadku innych chorób nadczynności
11:52
Speaker A
przytarczyc nadczynność tarczycy cukrzycy chorób reumatycznych przyjmowanie niektórych leków głównie sterydów z masako zmniejsza się doprowadzają do tego że mogą powstać złamania osteoporotyczne czyli w wyniku niskiej energii dochodzimy do złamania lekami pierwszy w życiu są blisko wspomniany stosowane w osteoporozie drugi żółty no
12:15
Speaker A
to map przeciwciało tylko rankingowi cześć i miejmy nadzieję że ludzie nie będą sobie łamać kości po osteoporoza nie jest fajną chorobą bo to boli [Muzyka]
Topics:osteoporozareumatologiazłamania osteoporotycznediagnostyka osteoporozyleczenie osteoporozybisfosfonianydenosumabprofilaktyka osteoporozywitamina Dwapń

Frequently Asked Questions

Jakie są najczęstsze miejsca złamań w osteoporozie?

Najczęstsze złamania osteoporotyczne występują w kręgach (złamania kompresyjne), dalszej części kości przedramienia, szyjce kości udowej oraz w okolicy żeber i kości ramiennej.

Co oznacza wynik T-score w badaniu densytometrycznym?

T-score porównuje gęstość mineralną kości pacjenta do szczytowej gęstości u zdrowych 30-latków. Wynik od 0 do -1 jest normą, od -1 do -2,5 wskazuje na osteopenię, a poniżej -2,5 rozpoznaje się osteoporozę.

Jakie leki stosuje się w leczeniu osteoporozy?

Leki pierwszego rzutu to bisfosfoniany (np. alendronian, risedronian), które hamują resorpcję kości. Alternatywnie stosuje się denosumab – przeciwciało blokujące aktywację osteoklastów, a także leki anaboliczne, takie jak analogi parathormonu.

Get More with the Söz AI App

Transcribe recordings, audio files, and YouTube videos — with AI summaries, speaker detection, and unlimited transcriptions.

Or transcribe another YouTube video here →