Farmakologia: Leki przeciwpłytkowe — Transcript

W dzisiejszym odcinku porozmawiamy na temat leków przeciwpłytkowych, czyli leków blokujących działanie i funkcjonowanie płytek krwi. Na początku przypomnijmy sobie, tak naprawdę, jak zachodzi miażdżyca. Zobaczycie dużo więcej, możecie obejrzeć i dowiedzieć się z odcinka specjalnie poświęconemu temu tematowi, ale tak naprawdę

przypominając sobie, że płytka bierze udział w procesie krzepnięcia, czyli w momencie, kiedy zostaje uszkodzony śródbłonek i jest kontakt z kolagenem właśnie pod śródbłonkiem, to dzięki czynnikowi von Willebranda i glikoproteinie Ib obecnej na powierzchni płytki dochodzi do przyczepienia płytki

do miejsca uszkodzenia. Mówimy o tym procesie jako adhezji. Dalej płytka zostanie aktywowana po połączeniu, jednocześnie wyrzuca z siebie swoje ziarnistości. Ziarnistości wyrzucanych są między innymi ADP, które działają na płytkę, konieczne. Płytki aktywuje się dodatkowo i zwiększa ekspresję glikoproteiny IIb/IIIa, co jest niesamowicie ważne.

Już zaraz powiem dlaczego. I cyklooksygenaza również działa w szlaku kwasu arachidonowego wytwarzanego przez COX-1, które dodatkowo obkurcza naczynie i aktywuje płytki. I teraz, kiedy już mamy na powierzchni po prostu inne glikoproteiny IIb/IIIa, te aktywowane płytki razem ze

sobą łączą się za pośrednictwem fibrynogenu, który jest właśnie ligandem dla tych glikoprotein i dochodzi do zrobienia się tych aktywnych płytek, czyli dochodzimy do etapu aktywacji i powstaje pierwotny czop płytkowy. I teraz, jeżeli mamy leki przeciwpłytkowe, które działają na płytkę, to postaram się przedstawić

wam te podstawowe leki. Przede wszystkim, jeżeli chodzi o wyrzucanie z siebie ziarnistości ADP, to ADP, tak jak mówiłem, dodatkowo aktywuje płytki i zwiększając ekspresję glikoproteiny IIb/IIIa, które są niezbędne do tego, żeby te płytki ze sobą się łączyły, czyli ADP

działa za pośrednictwem specjalnego receptora dla niego P2Y12 i w ten sposób aktywuje płytkę. Istnieje grupa leków, która blokuje bezpośrednio ten właśnie receptor i jest to między innymi klopidogrel, prasugrel czy tikagrelor. Druga grupa leków przeciwpłytkowych, a raczej

jeden lek przeciwpłytkowy, to jest dobrze nam znany kwas acetylosalicylowy, który jest nieodwracalnym blokerem cyklooksygenazy 1, czyli enzymu, który bierze udział w przemianach kwasu arachidonowego do tromboksanu A2, który kurczy naczynia i aktywuje płytki. Trzecia grupa leków to

bezpośrednie blokery glikoproteiny IIb/IIIa i należą do nich np. abciksimab czy eptifibatyd. Ale omawianie tych leków zaczniemy od kwasu acetylosalicylowego. Kwas acetylosalicylowy, czyli w skrócie, z angielskiego używane też często skrót ASA, jest on

nieodwracalnym blokerem cyklooksygenazy 1. A dlaczego nieodwracalnym? No właśnie dlatego, że nasza płytka nie ma jądra komórkowego, więc w momencie, w którym z megakariocyta w szpiku została uwolniona i zawierała pewną ilość tych enzymów, to w momencie zablokowania

ich nie jest w stanie wygenerować, wytworzyć nowych cząstek cyklooksygenazy. Dlatego też to jest działanie nieodwracalne i taka płytka, która żyje sobie powiedzmy tam 14 dni, do końca swojego życia już nie będzie potrafiła tego stanu wytwarzania kwasu

arachidonowego właśnie przy pomocy tej cyklooksygenazy, która została zablokowana. Mówimy o tych lekach przeciwpłytkowych, ale tak naprawdę kiedy i po co się stosuje leki przeciwpłytkowe? Jeżeli chodzi o kwas acetylosalicylowy, nie jest to lek stosowany w profilaktyce pierwotnej i wtórnej zdarzeń

sercowo-naczyniowych, czyli jeżeli ktoś ma wysokie ryzyko właśnie takich zaburzeń, udary mózgu czy zawał mięśnia sercowego, tak, no to wtedy stosujemy, czyli przewlekły zespół wieńcowy. Jeżeli ktoś ma, to jest wskazanie do stosowania kwasu acetylosalicylowego po ostrych zespołach wieńcowych czy też

w przypadku przemijającego napadowego niedokrwienia w tak zwanych TIA, no to wtedy kwas acetylosalicylowy przewlekle jest stosowany i on jest stosowany w tak zwanych dawkach profilaktycznych i ta dawka to jest około 150 miligramów. Natomiast w przypadku ostrego zespołu wieńcowego, w tak zwanym leczeniu przedszpitalnym, stosuje się 300 miligramów kwasu acetylosalicylowego, które rozgryzamy, aby był jeszcze lepiej właśnie przyswajalny. No bo cała ta fizjologia tak naprawdę udaru niedokrwiennego czy ostrego zespołu wieńcowego polega na tym, że pęka blaszka miażdżycowa, uwalnia właśnie takie tromby i inne substancje,

pojawiają się płytki, aktywują się, przylegają, tworzy się zakrzep i znacząco właśnie ten zakrzep może zamknąć światło naczynia. Dlatego właśnie działamy lekami przeciwpłytkowymi. Kwas acetylosalicylowy tak naprawdę w dużo większych dawkach jest również stosowany jako lek przeciwbólowy. Tylko przeciwbólowe działanie tego kwasu

to jest dawka od 500 do tysiąca miligram jednorazowo, stosowany co 4 do 8 godzin. Maksymalnie można go przyjąć 4 gramami dziennie. Więc widzicie, te dawki profilaktyczne są na tyle małe, że one hamują działanie cyklooksygenazy w płytkach, ale nie mają znaczącego wpływu

ogólnoustrojowego. Kwas acetylosalicylowy ma pewne działania niepożądane, których warto pamiętać. Przede wszystkim to wrzody żołądka i łatwiejsze krwawienie z wrzodów żołądka, dlatego że właśnie kwas acetylosalicylowy też blokuje produkcję prostaglandyn żołądka, które pobudzają wytwarzanie śluzu pełniącego rolę ochronną, czyli

ryzyko powstania wrzodów jest znacznie większe. Jest możliwa niewydolność nerek, ale to raczej przy stosowaniu bardzo dużych dawek. To dlatego, że ten kwas acetylosalicylowy, jak te wszystkie blokady cyklooksygenazy, wpływają na prostaglandyny, które w nerkach zapewniają rozszerzenie tętniczek

doprowadzających. W przypadku zablokowania ta tętniczka może się kurczyć, nerki mogą się stać niewydolne. Oczywiście łatwiejsze krwawienie przez to, że jest blokowana aktywność płytek. No i jest coś takiego jak astma aspirynowa, czyli nadwrażliwość na aspirynę powodująca kaszel i w ogóle. Tak,

aspiryna też może wywoływać tak zwaną triadę aspirynową, w której skład wchodzi właśnie astma aspirynowa, pokrzywka wywoływana przez kwas acetylosalicylowy. Natomiast inhibitory receptora P2Y12 to są leki, które nie są stosowane tak, że powiedzmy w profilaktyce, tylko

praktycznie zazwyczaj zawsze są stosowane z kwasem acetylosalicylowym, tak zwana podwójna terapia przeciwpłytkowa, w skrócie DAPT. I do tych leków najważniejszych zalicza się klopidogrel, prasugrel i tikagrelor. I te trzy leki, jeden z tych leków i kwas

acetylosalicylowy są stosowane w tej podwójnej terapii. I to jak i dlaczego to jest ważne, można wspomnieć, że można go stosować zamiast kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce, ale tylko i wyłącznie wtedy, kiedy kwas acetylosalicylowy jest nietolerowany. Natomiast wszystkie

trzy leki mają główne zastosowanie w podwójnej terapii przeciwpłytkowej u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym, czyli to może być zawał STEMI i zawał NSTEMI, dławica niestabilna, którzy byli poddawani przezskórnej interwencji wieńcowej, czyli stawianiem stentów, tak zwane PCI, lub po protezowaniu aorty,

czyli trzeba będzie stosować tak zwane BIPASS-y. Jeżeli taki pacjent przebył właśnie takie zdarzenie, to stosowana jest podwójna terapia przeciwpłytkowa przez 12 miesięcy i kwas acetylosalicylowy jest preferowany do stosowania razem z prasugrelem. A co jeżeli nie? To karwedilol lub klopidogrel.

Natomiast klopidogrel, ale raczej zalecane są prasugrel i tikagrelor, jeżeli chodzi o klopidogrel i karwedilol, to one mogą być stosowane w leczeniu przedszpitalnym w przypadku rozpoznania zawału z uniesieniem odcinka ST. No to wtedy przed

jeszcze dotarciem do szpitala jest terapia, którą podajemy. Zachęcam do obejrzenia odcinka na temat tych zespołów wieńcowych, tam więcej na ten temat mówię. No i średnich jest zastosowanie podwójnej terapii przeciwpłytkowej, czyli oprócz rozgryzania 300 mg ASA, jeszcze dodatkowo najlepiej klopidogrel, a ja go

nie ma to prasugrel, ale również jeżeli pacjent z NSTEMI, czyli z zawałem bez uniesienia ST, to...

nie ma to kroki do gry ale również jeżeli pacjent w z szczególnie pacjent z systemami czyli zapałem bez uniesienia st mniej poważnym jeżeli była decyzja o leczeniem zachowawczym czyli bez żadnej interwencji no to wtedy też kroki do google w tej terapii podwójnej jest

stosowany lub także kolor natomiast pracuje jest stosowany tylko wtedy jeżeli było pc i albo jeżeli było trzeba bg i jest stosowany po tym zabiegu czyli nie można go na początku zastosować kwas acetylosalicylowy na samym początku kroki dobre jest o tyle fajne że jeżeli

istnieją jakiekolwiek przeciwwskazania lub hejka kluczy pracę lub no to zawsze to jest taka bezpieczna przystań może trochę słabiej działająca może nie taka super jaki kolor który jest najnowszy mlekiem no ale zawsze można się do niej odnieść w razie problemu także o pracę

ale też warto pamiętać nie stosować po udarze krwotocznej w zaawansowanej chorobie wątroby jeszcze kroki do gry też jest stosowany zakasał jako podwójna terapia w stabilnym zespole więc owym po wykonaniu pc i przez 6 miesięcy no bo nie zawsze

pc jest wykonywane wtedy kiedy już mamy do czynienia bezpośrednio z zawałem kryształy niestabilną głowicą tylko po prostu no już pacjent ma duże ryzyko po prostu rozwoju duże ryzyko sercowo-naczyniowe duże ryzyko że prędzej czy później ten zapał będzie istotnie zwężone ma tętnice na jej

decyzję o zrobieniu pornografii wstawieniu studentów no to wtedy też że po takim ustawieniu podwójna terapia się należy najważniejsze działania pożądane tak naprawdę tej grupy leków to są zwiększone ryzyko krwawienia związane z działaniem przeciw użytkowym czasami są też jakieś efekty nadwrażliwości wysypki

po zastosowaniu ale to jak mówię najważniejsze pamiętajcie po prostu krwawieniu ostatnio dzisiaj grupa to byli blisko proteiny 2b trzeba i w odróżnieniu od innych leków przeciwbólowych są podawane właśnie dożylnie bo te wcześniejsze leki które pokazywałem one są stosowane do ust nie

no i tak mamy a psy mapperów i bank of england i obcy mapy to taka bardzo farmako kinetyczną coś tam informacja że z torem niekompetencji innym i nie odwracalnym natomiast jeżeli bank of england sos pomidorowy kompetencyjne które są

odwracalne ale akurat stosowania antagonistów blisko proteiny 2b trzeba to nie jest coś nowego to jest stosowany w razie z dwóch selekcji jedynie ratunkowego podawane dożylnie to chorych obciążonych bardzo dużym ryzykiem zgonu albo bardzo dużym ryzykiem zawału podczas właśnie pc i gdzie tętnicy

wieńcowej jest bardzo duża masa screen przez którą ciężko się przebić i ten założyć lub przy właśnie zastosowaniu i braku powrotu przepływu ponownym zaczepie no to właśnie czasami takie leki dożylne są stosowane ale jak mówię na coraz to jest rzadziej niż

częściej właśnie w tym ratunkowym nie są tak stosowane wiecie jak na przykład podwójna terapię przeciwko wara kilka gier oraz kwas acetylosalicylowy przez 12 miesięcy do ust niezadowoleni tylko jednak one są zarezerwowane no to już do szczególnych zadań specjalnych można tak

powiedzieć i najważniejsze działania niepożądane no to duże ryzyko krwawienia szczególnie krwawień zewnątrzczaszkowych czy krwawienia z przewodu pokarmowego czy też z układu moczowego no ale tak jak mówię na to trzeba się liczyć z tym że leki przeciwpadaczkowe które hamują

przesunięcie no jednak i dosyć istotnym działaniem niepożądanymi zwiększone ryzyko krwawienia dzięki bardzo za ten odcinek zapraszam do obejrzenia innych odcinków na kanale a jeżeli chcesz być na bieżąco zasubskrybuj kanał klikając w guziczek możesz również zostać moim patronem i wesprzeć mnie w tworzeniu

filmów do zobaczenia