Antybiotyki – Tetracykliny — Transcript

Cześć, w dzisiejszym filmie omawiamy kolejną grupę antybiotyków. Tym razem będą to tetracykliny. Tetracykliny to grupa antybiotyków, które są antybiotykami bakteriostatycznymi, czyli hamującymi wzrost bakterii. Spektrum działania jest bardzo szerokie, bo obejmuje zarówno bakterie Gram-dodatnie, jak i Gram-ujemne, w tym pałeczki odzwierzęce, takie jak Yersinia, Francisella, Borrelia, Leptospira.

W tym również bakterie atypowe i bakterie beztlenowe, i to jest dosyć ważne. Wśród tych różnych bakterii jest Propionibacterium acnes, stąd też często tetracykliny stosowane są do leczenia trądziku. Mechanizm działania jest podobny jak w przypadku aminoglikozydów.

Jest to blokada podjednostki 30S rybosomów, ale działa to troszeczkę inaczej, tutaj odwracalnie. Tetracykliny blokują wiązanie aminoacylo-tRNA, które przenosi aminokwas, więc blokują wydłużanie łańcuchów peptydowych, czyli powstawanie białek.

Jeżeli chodzi o farmakokinetykę, to w odróżnieniu od aminoglikozydów, o których ostatnio mówiłem, one bardzo dobrze wchłaniają się po podaniu doustnym. Występują one w postaciach doustnej, dożylnej, domięśniowej, stosowanych miejscowo, wszelkiego rodzaju maściach, kremach, a także w postaci do oczu – krople i maści do oczu.

Ważna informacja jest taka, że jony metali takich jak wapń, magnez, żelazo, glin wiążą tetracykliny i przez to one nie działają. Dlatego pamiętajmy o tym, aby nie przyjmować tych leków z nabiałem czy też z lekami zobojętniającymi kwas solny, bo one unieczynniają tetracykliny i nie będą mogły zostać wchłonięte.

Leki te są wydalane z żółcią i kałem, z tym że tetracyklina jako jedyna jest wydalana z moczem. A zresztą zaraz będę wam tłumaczył i pokazywał. Chcę jeszcze tak ogólnie, żebyście mieli taką wizję, do czego te leki są stosowane.

Przede wszystkim w trądziku, w leczeniu boreliozy, są też elementem takiej wielolekowej terapii eradykacyjnej dla Helicobacter pylori, odpowiedzialnej za wrzody żołądka, a czasami, ale to dużo rzadziej, w warunkach szpitalnych, po wynikach antybiogramu, stosowane w infekcjach układu oddechowego, moczowego czy przewodu pokarmowego, ale dużo, dużo rzadziej niż inne antybiotyki.

Jeżeli chodzi o działania niepożądane tetracyklin, to musicie pamiętać, że są to leki przeciwwskazane u dzieci do 12. roku życia oraz u kobiet w ciąży, przede wszystkim dlatego, że wbudowują się one w rosnące kości i też do zębów, do szkliwa, powodując przebarwienia i hipoplazję szkliwa.

Także dla kobiet w ciąży mogą być teratogenne, oprócz tego, że zaburzają rozwój kości. Tutaj macie dla przykładu z Wikipedii, jak wyglądają takie przebarwienia szkliwa związane ze stosowaniem tetracyklin w czasie wzrostu i rozwoju.

Więc pamiętajcie, tetracykliny dzieciom absolutnie nie! Na przykład, jak wspominałem o boreliozie, to u dzieci stosowane są penicyliny, najczęściej amoksycylina, a nie właśnie tetracykliny, ponieważ u dzieci nie powinno się ich stosować właśnie dlatego.

Inne działania niepożądane to fotouczulenie, czyli wysypka pojawiająca się pod wpływem światła słonecznego po zastosowaniu tetracyklin. Pamiętajcie też o innych lekach, które mają takie działanie fotouczulające, jest to między innymi ketoprofen, furosemid, sulfonamidy czy fluorochinolony.

Inne działania niepożądane to też, i najczęściej występujące, nudności, wymioty czy biegunka, ale również uszkodzenie wątroby, przede wszystkim dlatego, że tetracykliny, a najczęściej stosowana z nich doksycyklina, jest metabolizowana w wątrobie i wydalana z żółcią.

Jeżeli na przykład są leki, które indukują te cytochromy wątrobowe, to szybciej będą leki usuwane i zmniejszy się ich działanie. Jeżeli chodzi o właśnie już o konkretne leki, to tetracyklina, nazywana lekturą, jest reprezentantem grupy, które nazywamy tetracyklinami, stosowanymi doustnie w leczeniu trądziku czy Helicobacter pylori, w tym w terapii wielolekowej razem z bizmutem i metronidazolem.

Oprócz tego jeszcze do stosowania miejscowego w infekcjach ropnych skóry, trądziku zapalnym. Istnieją jej różnego rodzaju pochodne, które są stosowane w leczeniu miejscowym, to chlorotetracyklina czy oksytetracyklina.

No i przechodzimy do doksycykliny, która występuje w postaci zarówno dożylnej, jak i doustnej, i właśnie ona stosowana jest w różnego rodzaju infekcjach górnych i dolnych dróg oddechowych, układu moczowego, przewodu pokarmowego, ale tak jak mówiłem, nie nazbyt często, tylko w wypadku wrażliwych drobnoustrojów.

Ale też jest pierwszym rzutem leczenia aktywnej boreliozy. Tutaj zapamiętajcie sobie, może wam się przydać na kiedyś, dawka 100 mg dwa razy dziennie przez 14-28 dni.

Doksycyklina w boreliozie. Jeszcze do tej grupy, tak powiedzmy trochę, bo ma bardzo zbliżoną budowę, należy tygecyklina. Ona ma postać dożylną i w różnych powikłanych zakażeniach skóry i tkanek miękkich czy infekcjach wewnątrzbrzusznych również może być zastosowana.

Ona, ale najważniejsze, zapamiętajcie trzy wskazania: trądzik – tetracyklina, Helicobacter – tetracyklina, borelioza – doksycyklina. I zapamiętajcie fotouczulenie.

Pamiętajcie, żeby nie dawać tego leku dzieciom i kobietom w ciąży, ponieważ właśnie wbudowuje się w kości, wbudowuje się w szkliwo, powodując przebarwienia, hipoplazję i zaburzenia rozwoju kości. To wbijacie sobie do głowy.