Nadczynność tarczycy i choroba Gravesa-Basedowa — Transcript

Hej, hej, hej! W dzisiejszym odcinku porozmawiamy na temat nadczynności tarczycy i choroby, która najczęściej do tej nadczynności prowadzi, czyli o chorobie Gravesa-Basedowa. Nadczynność tarczycy, inaczej nazywana hipertyreozą, to jest stan, który może być wywoływany przez bardzo wiele różnych czynników. Dzielimy nadczynność tarczycy na pierwotną i wtórną, gdzie pierwotna jest to najczęstsza, czyli taka, która związana jest z jakimiś procesami, zmianami, które dotyczą bezpośrednio tarczycy. W tarczycy się dzieją, może być to choroba Gravesa-Basedowa, która jest najczęstszą przyczyną nadczynności tarczycy, jak również wole guzkowe, czyli takie wole toksyczne, które wydziela hormony tarczycy, jak i pojedyncze guzki autonomiczne, takie gruczolaki, które wywołują, wydzielają hormony tarczycy niezależnie od działania TSH. Nadmiar hormonów tarczycy może również we wczesnej fazie podostrego zapalenia tarczycy być uwolniony właśnie na samym początku tego zapalenia, jak i w fazie ostrej choroby Hashimoto, na samym początku, kiedy, jak wiemy, choroba Hashimoto związana jest z niedoczynnością tarczycy, ale na samym początku choroby czasami zdarza się, jak w tym momencie, kiedy ta reakcja autozapalna uszkadza tę tarczycę, to również wtedy nadmiernej ilości hormonów tarczycy mogą uwolnić się do krwi. Jak również leki mogą doprowadzić do nadczynności tarczycy, tak jak po prostu przyjmowana lewotyroksyna czy amiodaron, który w swojej budowie ma jod i może prowadzić do nadczynności tarczycy. O wtórnej nadczynności tarczycy mówimy wtedy, kiedy tarczyca jest pobudzana do wydzielania hormonów tarczycy przez inne czynniki, jakieś zewnętrzne. I tutaj może to być gruczolak przysadki, który wydziela TSH i w wyniku tego po prostu tarczyca jest pobudzana do wzrostu uwalniania hormonów. Mówi się też czasami, że kosmówczak i zaśniad groniasty wydzielają dużą ilość beta HCG, gonadotropiny kosmówkowej, która w dużych ilościach również może mieć działanie zbliżone do TSH, właśnie w pobudzaniu tarczycy do uwalniania tych hormonów. Tylko pamiętajmy, że nadczynność o etiologii wtórnej jest naprawdę bardzo, bardzo rzadka i w pierwszym momencie, takim każdym klinicznym, rozpatrujemy pierwotne przyczyny nadczynności tarczycy. No i nadczynność tarczycy związana jest z tym, że ostatecznie mamy nadmiar hormonów tarczycy uwolnionych, a to prowadzi do charakterystycznych objawów nadczynności tarczycy i stanu, który często nazywamy tyreotoksykozą. No właśnie, ale jakie mogą być te objawy nadmiaru hormonów? No tutaj jest taki trochę żartobliwy obrazek mnemotechniczny, który ma pozwolić wam mniej więcej spróbować ogarnąć wszystkie te objawy. Jak widzicie, hormony tarczycy związane są z nasileniem działania metabolizmu i o tym też mówiłem w ostatnim odcinku. Więc objawy ogólne mogą być takie jak utrata masy ciała przy normalnym lub nawet zwiększonym apetycie. Często znajomym się mówi: "Ale ty masz wspaniały metabolizm", bo wszyscy znamy takich chudych znajomych, którzy jedzą mnóstwo żarcia, a są po prostu bardzo szczupli. Więc można powiedzieć, że tutaj tak samo ten nakręcony metabolizm to jest właśnie efekt taki tego, że mamy utratę masy ciała, mimo że człowiek normalnie również się odżywia. Może być związana nadmierna potliwość i nietolerancja wysokich temperatur. Osobom z nadmiarem hormonów tarczycy może się wydawać, że jest strasznie gorąco, strasznie ciepło, tak jak widzimy ten ludzik, pot spływa mu po głowie i to znaczy, że już mu za gorąco. Skóra takiego pacjenta często jest opisywana jako ciepła i wilgotna, w odróżnieniu od niedoczynności tarczycy, gdzie często mówi się o skórze suchej. Tutaj skóra jest ciepła i wilgotna, nadmiernie ucieplona. Warto pamiętać, że również z nadmiarem hormonów tarczycy zwiększone jest działanie obrotu kostnego, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka rozwoju osteoporozy, czyli utraty masy kostnej, a ostatecznie dużo łatwiejszych złamań. Hormony tarczycy również nie pozostają bez wpływu na ośrodkowy układ nerwowy. Mogą prowadzić do niepokoju, też takiej reakcji powiek wywołanej nadmiernym pobudzeniem właśnie nerwów, które zaopatrują na przykład mięsień dźwigacz powieki, przez co te powieki mogą być nieco uchylone, a człowiek może mieć wrażenie, że ta osoba z nadczynnością tarczycy ma taki trochę, no, spojrzenie wpatrzone w nas, taki trochę przestraszone, zdziwione. Również u pacjentów często występuje pobudzenie psychoruchowe, problemy z koncentracją, ale nie mogą usiedzieć na miejscu. No i też w praniu neurologicznym może być wzmożenie odruchów oraz miopatie różnego rodzaju, czyli osłabienia mięśni. Hormony tarczycy działają również na układ sercowo-naczyniowy. One w pewien sposób sprawiają, że działanie tych amin katecholowych na układ sercowo-naczyniowy jest jeszcze mocniejsze. Stąd też często nadmiar hormonów tarczycy prowadzi do tachykardii, uczucia kołatania serca, związanych właśnie z tymi tachyarytmiami nadkomorowymi. Często właśnie nadmiar hormonów tarczycy jest czynnikiem wyzwalającym migotanie przedsionków. Dodatkowo może zaostrzać istniejącą chorobę niedokrwienną, bo przez to w tachykardii mięsień ma dużo większe zapotrzebowanie na tlen, jak również nasilić niewydolność serca. A ogólne takie pobudzenie może również prowadzić do nadciśnienia tętniczego. W układzie pokarmowym często mogą być możliwe biegunki. Stąd widzicie u tego kolesia, siedzi on na tronie i ma taką brązową strzałkę, znaczy to, że tam jak na autostradzie cały czas się dzieje, cały czas coś tam się leci. Bardzo duże stężenia hormonów tarczycy również mogą uszkadzać wątrobę, być hepatotoksyczne, prowadzić do żółtaczki, uwolnienia nadmiaru bilirubiny. No i też mogą być objawy z układu rozrodczego, jak utrata libido, rzadkie miesiączki, też zaburzenia wzwodu i z tym związane. Chciałbym wspomnieć o dodatkowych badaniach laboratoryjnych, bo wiemy, że w te podstawowe badanie hormonów tarczycy to jest TSH, ft3, ft4, ale w dodatkowych badaniach, w związku z tym działaniem hormonów tarczycy, ich nadmiernym działaniem, możemy mieć na przykład hiperkalcemię, czyli zwiększony poziom wapnia we krwi, związany jest właśnie z tym zwiększonym obrotem kostnym. Może występować hiperglikemia w związku z tym napędzanym metabolizmem, jaki hipercholesterolemia. Ostatnio wam tłumaczyłem właśnie, że nadmiar hormonów tarczycy prowadzi do tego, że zwiększa się ilość receptorów dla LDL na powierzchni komórek wątroby, czyli hepatocytów, przez co wychwyt cholesterolu, jego zużywanie jest przyspieszone i poziom cholesterolu może być obniżony. Jeżeli dojdzie do uszkodzenia wątroby, to również mogą być podwyższone ALAT i AspAT, GGTP czy też bilirubina. No ale mówiłem wam, że najczęstszą przyczyną rozwoju nadczynności tarczycy jest choroba Gravesa-Basedowa i teraz troszkę na temat tej choroby chciałbym powiedzieć. No bo normalnie to działa tak, że tarczyca ma swoje receptory dla TSH i przez nie jest pobudzana do wzrostu, uwalniania hormonów. I tutaj w chorobie Gravesa-Basedowa jest to choroba o podłożu autoimmunologicznym, gdzie do końca nie wiemy, jakie są przyczyny rozwoju tej choroby. Najczęściej dotyczy kobiet w wieku 30-50 lat i tutaj jest to ta podatność genetyczna, czyli różnego rodzaju typy MHC, które sprzyjają rozwojowi. No i pewnego rodzaju środowiskowy trigger. Dużo wnioskuję, że to możliwe, że jest jakaś infekcja wirusowa lub też infekcja bakteryjna, szczególnie w badaniach często okazuje się, że coś to ma do czynienia z antygenami bakterii Escherichia coli czy Yersinia enterocolitica. No i jako choroba taka autoimmunologiczna często przebiega z okresami zaostrzeń i remisji. No ale skąd ta choroba się bierze, jak ona działa? No bo wiemy, że mamy TSH receptor i TSH uwalniane z przedniego płata przysadki mózgowej działa na receptor, powoduje uwolnienie hormonów tarczycy. No i właśnie w rozwoju tutaj tej odpowiedzi autoimmunologicznej pojawiają się przeciwciała, przeciwciała skierowane przeciwko receptorowi TSH. No i one są bardzo charakterystyczne, bo występują niemal u wszystkich pacjentów z chorobą Gravesa-Basedowa. Te przeciwciała nazywamy TRAb, czyli skrót od TSH receptor antibody, TSH receptor antibody, TRAb. Jak większość przeciwciał, które znam...

na pierwotną i wtórną gdzie pierwotna jest to najczęstsza czyli taka która związana jest z jakimiś procesami zmianami które dotyczą bezpośrednio tarczycy ich tarczycy się dzieją może być to choroba gravesa-basedowa która jest najczęstszą przyczyną nadczynności tarczycy jak również wole guzkowe czyli

takie wolę toksyczne które wydziela hormony tarczycy jak idziesz pojedyncze guzki autonomiczne takie gruczolaki które wywołują wydzielają hormony tarczycy niezależnie od działania TSH nadmiar hormonów tarczycy może równie we wczesnej fazie pod ostrego zapalenia tarczycy być uwolniony właśnie na samym początku

tego zapalenia jaki w fazie ostrej choroby Hashimoto na samym początku kiedy jak wiemy choroba Hashimoto związane z niedoczynnością tarczycy ale na samym początku choroby Czasami zdarza się jak w tym momencie kiedy ta reakcja auto zapalna uszkadza tą tarczycę to

również wtedy nadmiernej ilości hormonów tarczycy mogą uwolnić się do krwi jak również leki mogą doprowadzić do nadczynności tarczycy tak jak po prostu przyjmowana lewotyroksyna czy amiodaron który w swojej budowie my od i może prowadzić do nadczynności tarczycy o

wtórnej nadczynności tarczycy Mówimy wtedy kiedy tarczyca jest pobudzana do wydzielania hormonów tarczycy przez inne czynniki jakieś zewnętrzne i tutaj może to być gruczolak przysadki który wydziela TSH i wyniku tego po prostu tarczyca jest pobudzana do wzrostu uwalniania mów też

czasami kosmówczak i czy zaśniadzie groniastym wydzielają dużą ilość beta HCG gonadotropiny kosmówkowej która w dużych ilościach również może mieć działanie zbliżone do TSH właśnie w pobudzaniu tarczycy do uwalniania tych hormonów tylko pamiętajmy że nadczynność o etiologii wtórnej jest naprawdę bardzo

bardzo rzadka i w pierwszym momencie takim każdym klinicznym rozpatrujemy pierwotne przyczyny nadczynności tarczycy No i nadczynność tarczycy związana jest z tym do że ostatecznie mamy nadmiar hormonów tarczycy uwolnionych a to prowadzi do charakterystycznych objawów nadczynności tarczycy i stanu który często nazywamy

tyreotoksykoza dom No właśnie ale jakie mogą być te objawy nadmiaru hormonów No tutaj jest taki trochę żartobliwy obrazek mnemotechniczny który ma pozwolić wam mniej więcej spróbować ogarnąć wszystkie te objawy jak widzicie hormony tarczycy związane są z nasileniem działania metabolizmu i o tym

też mówiłem w ostatnim odcinku więc objawy ogólne Mogą być takie jak utrata masy ciała przy normalnym lub nawet zwiększonym apetycie często znajomym się mówi ale ty masz wspaniały metabolizm bo wszyscy znamy takich chudych znajomych którzy jedzą mnóstwo żarcia A są po

prostu bardzo szczupli Więc można powiedzieć że tutaj tak samo ten nakręcony metabolizm to jest właśnie efekt taki tego że mamy utratę masy ciała mimo że człowiekiem normalnie również se może być związana nadmierna potliwość i nietolerancja wysokich temperatur osobom z nadmiarem hormonów

tarczycy może się wydawać że jest strasznie gorąco strasznie ciepło tak jak widzimy ten ludzik pot spływa mu po głowie i to znaczy że już mu za gorąco skóra taka pacjenta często się mówi że jest skóra ciepła i wilgotna w

odróżnieniu od niedoczynności tarczycy gdzie często mówi się o skórze suchej iż wszystkie ja tutaj skóra ciepła i wilgotna nadmiernie ucieplona i warto pamiętać że również z nadmiarem hormonów tarczycy zwiększonej jest działanie ten obrót kostny co może prowadzić do

zwiększonego ryzyka rozwoju osteoporozy czyli utraty masy kostnej a ostatecznie dużo łatwiejszych złamań hormony tarczycy również nie pozostają bez wpływu na ośrodkowy układ nerwowy mogą prowadzić do niepokoju też takiej reakcji powiek wywołanej nadmiernym pobudzeniem właśnie nerwów i nerwów za

które zaopatrują na przykład mięsień dźwigacz powieki przez co te powieki mogą być nieco uchylone a człowiek może mieć wrażenie że ta osoba z nadczynnością tarczycy ma taki trochę no spojrzenie wpatrzone w nas taki trochę przestraszone zdziwione również u

pacjentów często występuje pobudzenie psychoruchowe problemy z koncentracją ale nie mogą usiedzieć na miejscu no i też w praniu neurologicznym może być wzmożenie odruchów oraz miopatie różnego rodzaju czyli osłabienia mięśni hormony tarczycy działają również na układ sercowo-naczyniowy one pewien sposób

sprawiają że działanie tych amin katecholowych na układ sercowo-naczyniowy jest jeszcze mocniejszy stąd też często nadmiar hormonów tarczycy prowadzi do tachykardi uczucie kołatania serca związanych właśnie z tymi tachyarytmie nadkomorowe mi często właśnie nadmiar hormonów tarczycy jest czynnikiem wyzwalający migotanie przedsionków dodatkowo może

zaostrzać istniejącym chorobę niedokrwienną bo przez to w tachykardii mięśni ma dużo większe zapotrzebowanie na tlen jak również nasilić niewydolność serca a ogólne takie pobudzenie może również prowadzić do nadciśnienia tętniczego w układzie pokarmowym Często mogą być możliwe biegunki stąd widzicie u tego kolesia

siedzi on na tronie i ma taką brązową strzał znaczy to że tam jak na autostradzie cały czas się dzieje cały czas coś tam się leci i bardzo duże stężenia hormonów tarczycy również mogą uszkadzać wątrobę być hepatotoksyczne prowadzi do żółtaczki uwolnienia

nadmiaru bilirubiny no i też mogą być objawy z układu rozrodczego jak utrata libido rzadkie miesiączki też zaburzenia wzwodu i z tym związane Chciałbym wspomnieć o dodatkowych badaniach laboratoryjnych bo wiemy że no w te podstawowe badanie hormonów tarczycy to jest TSH ft3 ft4

ale dodatkowych badaniach w związku z tym działaniem hormonów tarczycy ich nadmiernym działaniem możemy mieć na przykład hiperkalcemię czyli zwiększony poziom wapnia we krwi związany jest właśnie to z tym zwiększonym obrotem kostnym może występować hiperglikemia w związku z tym

napędzany metabolizmem jaki hipercholesterolemia ostatnio wam tłumaczyłem właśnie że nadmiar hormonów tarczycy prowadzi do tego że zwiększa się ilość receptorów dla Eli na powierzchni komórek wątroby czyli hepatocytów przez co wychwyt cholesterolu jego zużywanie jest przyspieszone i poziom cholesterolu może

być obniżone jeżeli dojdzie do uszkodzenia wątroby to również mogą być podwyższony ALAT i AspAT GGTP czy też bilirubina No ale mówiłem wam że Najczęstszą przyczyną rozwoju nadczynności tarczycy jest choroba gravesa-basedowa i teraz troszkę na temat tej choroby chciałbym powiedzieć

No bo normalnie to działa także tarczyca ma swoje receptory dla TSH i przez nie jest pobudzana do wzrostu uwalniania hormonów i tutaj w choroba brak graves-basedowa jest to choroba o podłożu autoimmunologicznym gdzie do końca nie wiemy tego jakie są

przyczyny rozwoju tej choroby z najczęściej dotyczy kobiet w wieku 30 50 lat i tutaj jest to ta podatność genetyczna czyli różnego rodzaju typy mhc które sprzyjają rozwojowi No i pewnego rodzaju środowiskowy Trigger dużo wnioskuję że to możliwe że jest

jakaś infekcja wirusowa lub też infekcja bakteryjna szczególnie w badaniach często okazuje się że coś to ma do czynienia antygeny bakterii Escherichia coli czy yersinia enterocolitica yyy No i jako choroba taka autoimmunologiczna często przebiega z okresami zaostrzeń i remisji

No ale skąd ta choroba się bierze jak ona działa No bo wiemy że mamy TSH receptor i TSH uwalniane z przedniego płata przysadki mózgowej działa na receptor powoduje uwolnienie hormonów tarczycy No i właśnie w rozwoju tutaj tej odpowiedzi autoimmunologicznej

pojawiają się przeciwciała przeciwciała skierowane przeciwko receptorowi TSH No i ona są bardzo charakterystyczne bo występują niemal u wszystkich pacjentów z chorobą gravesa-basedowa te przeciwciała nazywamy trabami czyli skrót TSH receptor antibody tecapres sector and body wrap it traby jak większość

przeciwciał które znamy raczej coś blokuje natomiast Raby łącząc się z receptorem TSH onego pobudzają pobudzają receptory dla TSH przez co tarczyca jest pobudzana do rozwoju wzrostu i uwalniania nadmiernych ilości hormonów tarczycy trzeba pamiętać że U pewnego odsetka pacjentów u których występują

przeciwciała Trap są to przeciwciała które hamują one normalnie pobudzają ale w niewielkim odsetku mogą hamować receptor dla TSH i mogą być przyczyną niedoczynności tarczycy jednak zdarza się to dużo rzadziej iw przypadku choroby gravesa-basedowa rozwijają się wszystkie klasyczny o w nadczynności

tarczycy o których mówiłem ale istnieją też pewne dodatkowe które występują tylko w związku z tą chorobą tylko właśnie jest tą odpowiedzią autozapalne jest to orbitopatia tarczycowa o których zaraz powiem jak i również obrzęk przedgoleniowy czyli obrzęk na goleni to

mogą być takie zmieniony zapalnie zaczerwienione fioletowe takie jakby takie placki takie placki zgrubiałej skóry zmienionej zapalnie często to się leczyć sterydami jaki akropachia tarczycowa czyli takie dziwne zmiany przerostowe dystalnych paliczków które są tak naprawdę mało no praktycznie nie

do odróżnienia od palców pałeczkowatych Ale to jest też objaw który bardzo rzadko się pojawia No i co jest charakterystyczne często właśnie ta przerośnięta tarczyca ta pobudzona ciągle przez receptory TSH ona staje się bardzo mocno unaczyniona przez Co staje

się powiększona zmiękcza ale jest powiększona i można wysłuchać na słuchawkę czasami szum krwi która przez nią przepływa i nazywamy to wolę naczyniowym i to występuje też tylko w chorobie gravesa-basedowa No i miałem powiedzieć orbitopatii tarczycowej orbitopatia Orbit znaczy oczodół czyli

jakieś zaburzenie dotyczące oczodołu a chodzi konkretnie o to że nie do końca poznany sposób ta reakcja autozapalne jest skierowana przeciwko tkanką oczodołu tkance tłuszczowej tkance włóknistej wszystkiemu co tam wokół oczu jest i prowadzi to do obrzęku tych tkanek jaki wytrzeszczu oczu który jest

bardzo charakterystyczne dla choroby gravesa-basedowa Dodatkowo w związku z tym że no jest taki wytrzeszcz czasami oczy nie mogą się dobrze domknąć jest osłabiony mruganie przez co możliwe jest pieczenie spojówek jakieś uczucie jakiego piasku pod oczami że to oczy bolą czy też

podwójne widzenie No i występują charakterystyczne objawy oczne które tak naprawdę no w tych czasach nie tak często się bada ale jeszcze na tych propedeutyka interny bardzo często są pytania o te różne objawy wśród nich wymienia na przykład objaw graefego Kojarzycie grafikę jak

gleba bo on ujawnia się przy patrzeniu w dół czyli przy patrzeniu na glebę i w tym momencie kiedy pacjent patrzy w dół pojawia się rąbek twardówki rąbek rogówki tego białego nad nad tęczówką bo normalnie jak ludzie mają oczy to jak

One patrzą w dół Te oczy to też delikatnie obniżają się powieki Górne przez są nie widzimy tego Rąbka możecie popatrzeć sobie w lustrze ewentualnie pokazać kolegom koleżankom się przyjrzeć że nie pojawia się normalnie ten rąbek A w przypadku choroby gravesa-basedowa w

przypadku rozwijającej się tej orbitopatii pojawia się właśnie w związku z też opóźnieniem działania tego mięśnia dźwigacza powieki względem względem gałki ocznej on nie nadąża przez to to się pojawia objaw kochera jest analogiczny gdzie też Pojawia się ten rąbek ale ten rąbek nad tęczówką

pojawia się przy patrzeniu do góry więc Kojarzycie grafe Concerto są analogiczne w czym grafe gleba patrzenie w dół a kocher no to nie wiem no do góry ale nie wiem czy z czym to skojarzyć oprócz tego często wspomina się jeszcze

objawach stelwaga czyli rzadki mruganiu czy też objawie Mobiusa który związany jest z zwalczaniem gałki ocznej przy wpatrywaniu się w jeden punkt i orbitopatia tarczycowa oprócz tego że no tak estetycznie najlepiej wygląda to też jest dosyć niebezpieczna bo bardzo

nasilona niesie ze sobą ryzyko utraty wzroku No bo jeżeli pacjent nie będzie w stanie zamknąć chu temu wyschnie rogówka dojdzie do owrzodzenie rogówki które mogą się skończyć utratą wzroku jak i również te obrzęknięte pogrubiałe tkanki te wokół oczodołu mogą uciskać na nerw

wzrokowy powodując również na uszkodzenie wzroku dlatego oprócz leczenia po prostu nadczynności tarczycy ważne jest leczenie dodatkowo tutaj u pacjentów z chorobą gravesa-basedowa orbitopatii i tutaj Leczenie polega głównie na stosowaniu pulsów glikokortykosteroidów jakiś takich mocnych jak metyloprednizolon czasami również

stosowana jest radioterapia oczodołu gdzie naświetla się te tkanki One pod wpływem tego promieniowania już się tak nie rozrastają a czasami w bardzo ciężkich przypadkach też stosowane jest leczenie operacyjne warto pamiętać jako taką ciekawostkę ale wydaje mi się że kiedyś kiedyś na rynku

pojawiło się o to pytanie że palenie tytoniu zwiększa ryzyko rozwoju orbitopatii czyli jest Cześć ma chorobę gravesa-basedowa i dodatkowo pali to ma duże ryzyko że właśnie u niego zaostrzy się rozwinie ciężka orbitopatia tarczycowa No i skoro już wiemy jakie są objawy

nadczynności tarczycy i dowiedzieliśmy się nieco chorobie gravesa-basedowa No to Jakie są podstawowe badania diagnostyczne a są to po prostu oznaczenia hormonalne i w przypadku pierwotnej nadczynności tarczycy tej najważniejszej pierwszej o której myślimy i według niej że tak powiem

klucza tych wyników hormonalnych patrzymy na pacjenta przede wszystkim No to pamiętamy jest tarczyca jest przysadka przysadka TSH uwalnia tarczycy uwalnia hormony T4 i T3 no i w przypadku pierwotnego problemu to problem jest w tarczycy i tarczyca uwalnia nadmiernej

ilości tych hormonów czyli zwiększa się poziom hormonów a jak wiemy w jednej pętli sprzężenia zwrotnego hormony tarczycy hamują uwalnianie te z przysadki czyli wyniku tego będziemy mieli niski poziom TSH który jest bardzo wrażliwe na zmiany i wahania hormonów

tarczycy a hormony tarczycy będą ponad górną granicę normy TSH poniżej czyli na nadczynność tarczycy sugeruje nam niskie TSH niskie TSH wynika z właśnie dużej go stężenia hormonów tarczycy które hamują przysadkę stąd TSH jest niskie i tak sobie kojarzymy no na wypadek jakichś takich

problemów i ewentualnie wtórnej nadczynności tarczycy No to tutaj Wiemy już jak to wygląda i Problem jest w przysadce na przykład no to jest gruczolak przysadki wydzielający TSH stąd TSH będzie dużo i pod wpływem dużego stężenia TSH mamy dużo hormonów

tarczycy tarczyca jest przerasta i uwalnia duże też ilości hormonów Tylko że tutaj niestety nie będzie hamowania przysadki bo tutaj ten gruczolak najczęściej autonomiczne on jest niezależny i już zwrotny duża ilość hormonów tarczycy nie hamuje go i nie zmniejsza wydzielania TSH czyli

gruczolak cały czas produkuje duże ilości TSH i nie obchodzi go wyższe stężenie t432 ujemna pętlę sprzężenia nie działa więc we wtórnej nadczynności tarczycy to TSH jest podwyższone i tak samo podwyższone jest ft4 I ft3 mówimy Często też o tak zwanej

subklinicznej nadczynności tarczycy i oto tutaj dokładnie chodzi Chodzi o to że są to pewne stany często Taki Preludium do rozwinięcia poważniejszej choroby tarczycy kiedy jest obniżony poziom TSH który wskazuje na nadczynność tarczycy ale poziomy hormonów tarczycy ft4 i ft3 są

jeszcze w normie i w przypadku takiej sukni nadczynności tarczycy w 50 procentach tak naprawdę z czasem dochodzi do samoistnej normalizacji TSH ale taki pacjent ma pięcioprocentowy roczne ryzyko że pojawi się jawna nadczynność tarczycy z rozszerzonymi objawami it subkliniczna nadczynność

tarczycy może nie dawać żadnych objawów ale u osób predysponowanych starszych Czy też z chorobami sercowo naczyniowymi może jednak indukować na przykład migotanie przedsionków z nasilać rozwój osteoporozy i tak dalej i tak dalej powinien jeszcze później właśnie kiedy są wskazania do leczenia

subklinicznej nadczynności tarczycy bo normalnie zwykłą nadczynność tarczycy zawsze musimy leczyć tak Czyli już kojarzymy hormony niskie TSH wysokie poziomy hormonów to znaczy że mamy nadczynność No ale pozostałych badaniach Oczywiście możemy oznaczać specyficzne przeciwciała tak jak przeciwciała Trap charakterystyczne i specyficzne dla

choroby gravesa-basedowa tej chorobie gravesa-basedowa również mogą wystąpić nie specyficzne przeciwciała anty TPO anty TG które bardziej Kojarzycie może z chorobą Hashimoto ale również w pewnym odsetku pacjentów mogą się pojawić i mogą właśnie sugerować po prostu występował współwystępować chorobie

gravesa-basedowa razem z przeciwciałami Trap ale też na przykład w chorobie Hashimoto właśnie w tym shittalk sis czy też podostrym zapaleniu tarczycy też mogą się pojawić bo po prostu TPO e-tg z uszkodzonych komórek tarczycy uwalniane są do krwi a że wcześniej one

we krwi zazwyczaj to nie byłyby one były schowane w tarczycy to pojawiają się po prostu przeciwciała it przeciwciała nie są jakieś wyznacznikowe że to że to tak samo polega w chorobie Hashimoto także układ odpornościowy rozwala tarczycę uwalniane są TPO itd do

krwi pojawiają się przeciwciała anty-tpo anty-tg ale to nie one są pierwotną Przyczyną rozwoju Hashimoto tak tak samo tutaj po prostu związku z uszkodzeniem powiedzmy tarczycy też mogą się pojawić inne badania to USG tarczycy i ewentualna biopsja aspiracyjna cienkoigłowa Jeżeli

mamy jakąś zmianę gruszkową zmianę podejrzaną o to że to może być nie większy nowotwór gruczolak cokolwiek no i możemy w tym USG ocenić właśnie jak duży jest gruczoł Jakie są struktury jakieś unaczyniony odpowiednio nie czy jest właśnie to wolę naczyniowe czy

właśnie pojawiają się takie zmiany ogniskowe które warto by nakłuć i się dowiedzieć co tam w środku jest inne badanie to badania scyntygraficzne nie badanie scyntygraficzne albo i stosowane z miodem albo z technetem i podawany ten radioizotop jest wychwytywane przez

tarczycę tutaj często się mówi że badamy jodochwytność No to jeżeli podajemy J No to badamy jodochwytność a jeżeli Nie no to po prostu badamy wychwyt znacznika i też często jeżeli chcemy kwalifikować pacjenta do leczenia radiojodem No to warto sprawdzić czy te tarczyca takie

pochodne jodu wychwytuje należycie prawda No i różnicujący różne przyczyny możliwości rozwoju właśnie nadczynności tarczycy warto myśleć o scyntygrafii No bo na przykład w zmniejszona jodochwytność Załóżmy że to jest na badaniu takim scyntygraficznym zarysy delikatne tarczycy i nie są aż tak

nasilone więc mała jodochwytność może być jeżeli nadczynność tarczycy na przykład jest związana z pod ostrym zapaleniem tarczycy albo zapaleniem polekowym to wtedy ta tarczyca nie chce wychwytywać specjalnie jodu po prostu została uszkodzona To co miało być uszkodzone Zostały uwolnione albo po

prostu pacjent przeholował z roksem i ma objawy nadczynności tarczycy Aleppo na przykład w wyniku badania Może być pojedyncza zmiana o wzmożonej tej w uchwycie tego znacznika no i ten zwiększonych uchwyty może być właśnie w głusku autonomicznym czyli takim

gruczolaku który uwalnia hormony tarczycy skoro uwalnia produkuje ton wychwytuje No bo potrzebuje jodu do syntezy więc rozumiecie tailo chwytność ten wychwyt znacznika jeżeli to technet jest zwiększona bo on potrzebuje to wychwycić żeby wytworzyć hormony tarczycy inaczej to będzie wyglądało

jeżeli to będzie wole guzkowe toksyczne to tam też ten wychwyt jest zwiększony bo tam jest dużo tych guzków toksycznych czyli toksyczne znaczy że wytwarza hormony tarczycy No i przypadku choroby gravesa-basedowa ta chwytność tego znacznika jest szalenie Wysoka cały

praktycznie gruczoł nadmiernym stopniu wytwarza hormony więc No jest w badaniu odpowiednio to widać że chwytność jest mocna więc tak jak wiemy jakie mogą być różne przyczyny nadczynności tarczycy musimy je zweryfikować czy to ma takie podłoże czy takie czy to było w związku

ze stosowaniem jakiegoś leku czy podanie miodowego środka kontrastowego które na przykład są podawane do TK z kontrastem tak No czy to zatrucie lewotyroksyną czy to może guzek autonomiczny to trochę inaczej postępujemy no i też inne jest to leczenie i w leczeniu

nadczynności tarczycy często stosujemy również leczenie farmakologiczne jest to leczenie tak naprawdę pierwszego rzutu szczególnie w chorobie gravesa-basedowa i tutaj mamy dwa główne praktycznie jedyne w Polsce leki jak tiamazol główny leki przeciwtarczycowe i propylotiouracyl czyli taki lek stosowany dużo rzadziej praktycznie

jedyne wskazanie to jest leczenie kobiety w ciąży do 16 tygodnia bo później tiamazol można stosować ale propilot jour ból w tym pierwszym trymestrze jest uznawany za dużo bardziej bezpieczne niż tiamazol No i ich działanie jest taki że one hamują

tyreoperoksydaza w tarczycy czyli hamują wbudowywanie jodu do tyrozyny i wytwarzanie w tych mitów mitów i potem no T3 T4 czyli bez tego działania tyreoperoksydaza nie będzie po prostu produkowania hormonów tarczycy dodatkowo propozycją rację jeszcze wątrobie może hamować konwersje obwodową T4 dotyczy A

pamiętacie że to te 3 Jestem aktywnym metabolitem najsilniej działających propozycją racji jest tak Rzadko stosowany bo on ma dosyć groźne Działanie niepożądane jak hepatotoksyczność i uszkodzenie wątroby tak silne że może grozić zgonem natomiast tiamazol również ma pewne Działanie niepożądane Często mogą

występować jakieś takie reakcje nadwrażliwości wysypki ale to jest nic takiego można trochę zmniejszyć mleku czy stosować dużej ilości przeciwhistaminowych damy radę ale pojawiają się również czasami takie Działanie niepożądane które wymagają natychmiastowego odstawienia leku takim działaniem jest agranulocytoza czyli

spadek tutaj granulocytów szczególnie tych obojętnochłonnych neutrofilii tak istotne że praktycznie pacjenta dla pacjenta każda infekcja może być bardzo bardzo groźna i Wymaga to natychmiastowego odstawienia leku również może wystąpić żółtaczka cholestatyczna czyli związana z zahamowaniem holle czyli żółci stąd Wrzuć nie trafia

do przewodu pokarmowego czyli stolec bez żółci jest odbarwiony rzuci te barwniki żółciowe wchłaniane są zwrotne do krwi wydalane z moczem czyli wtedy mamy ciemny mocz odbarwiony kał No i też żółtaczkę mogą być występować również zapalenie naczyń związek nauka czy to

ten polekowy Ale to są dużo dużo rzadziej stosowane ale Pamiętamy tiamazol To jest ten pierwszy I pamiętamy taką rzecz że w odróżnieniu od niedoczynności tarczycy gdzie zaczynamy od małych dawek hormonów stopniowo zwiększając do takich odpowiednich tutaj początkowo dajemy wysokie dawki żeby

wyhamować to działanie i stopniowo potem zmniejszamy No i kontrolę hormonów robiłem Dopiero po trzech 6 tygodniach bo tak naprawdę to hamuje wytwarzanie hormonów nie ma wpływu na hormony wytworzone i zmagazynowane w tym kolo idzie w tych pęcherzykach tak Czyli

dopiero po jakimś czasie będą efekty tego działania na w przypadku też u pacjentów leczenia farmakologicznego kiedy w tej nadczynności tarczycy pojawiają się duże częste tachyarytmie nadkomorowe ta czyli powiedzmy tachykardia zatokowa czy jakieś inne tachykardie czy migotania No to

Stosowane są również beta-blokery z Propranolol on też jest stosowany w drganiach na przykład więc spoko i miałem tutaj właśnie wspomnieć o subklinicznej nadczynności tarczycy i ona nie jest zawsze leczona tak niskie TSH z normalnymi poziomami hormonów Jeżeli pacjent nie ma powyżej 65 lat

albo jeżeli z młodsza nie ma poważnej choroby sercowo-naczyniowej osteoporozy menopauzy czy występujących objawów nadczynności tarczycy to subkliniczna nadczynność i nie jest żadnym wskazaniem do leczenia i pamiętajcie kiedy pomyśleć o leczeniu bo to też chyba kiedyś było pytanie na leku

oto druga metoda leczenia to leczenie radiojodem stosowana jest też czasami niektórych ośrodkach jako pierwszy rzut choroby gravesa-basedowa chociaż zazwyczaj w Polsce stosowany jeżeli po leczeniu takim farmakologicznym pojawią się nawroty No i właśnie w nawrotach przede wszystkim jaki w wolu guzkowym

Zgórska autonomicznych i działanie jest proste To jest jod radioaktywny radioizotop który po podaniu doustnym jest wchłaniany do tarczycy bo tarczyca jest jodochwytność na AW przypadku choroby gravesa-basedowa już szczególnie tak samo jak są guzki czy te gruszki toksyczne No to będą szczególnie

wychwytywać również ten J tylko że one są głupie nie wiedzą że to jest radio i od czyli pułapka jak ten jak się dostanie to uwalnia promieniowanie beta i gamma a to promieniowanie beta głównie uszkadza niszczy komórki tarczycy wskutek tego są uszkodzone ale też

często związku z tym uszkodzeniem tarczycy tym radiojodem dochodzi do rozwoju niedoczynności tarczycy stosując leczenie radiojodem warto pamiętać o tym żeby na tydzień przed odstawić tiamazol a problem tiouracyl nawet na miesiąc absolutnie wykluczyć ciążę bo historycznymi przeciwwskazany w ciąży i

później zalecić unikanie zajścia w ciążę przez najbliższe sześć miesięcy kobietom mężczyznom zalecić żeby nie starali się zostać tatusiami przez najbliższe sześć miesięcy również w związku też z tym promieniowaniem gamma które tarczycy może być uwalniane też do środowiska No

to przez tydzień dwa warto też unikać spotkania z małymi dziećmi czy kobietami w ciąży no i potem też co kilka tygodni są kontrolowane hormony tarczycy i w przypadku leczenia radiojodem absolutnie przeciwwskazana jest ciąża jak również aktywna orbitopatia tarczycowa ponieważ

leczenie radiojodem może nasilić właśnie tą orbitopatii je często uważa się że to może być związane z tym że jak uszkodzimy tarczycę i nie będzie hormonów to TSH z głowy zacznie bombardować ciało a to stymulacja też przez TSH może być jednym z czynników

nasilających obrzęk tkanek około ocznych więc tego nie chcemy ich przypadku ciężkiej orbitopatii absolutnie radio od jest przeciwwskazane jeżeli z Cicha delikatna to w obstawie glikokortykosteroidów czasami również leczenie radiojodem jest stosowane No i ostateczna metoda ostatnia to jest leczenie operacyjne

czyli usunięcie tarczycy fragmentu jeżeli tam był ten guzek autonomiczny czy też całej jakby prawie całej to się mówi o strumektomii subtotalne i czyli zostawiamy pewne fragmenty delikatne na przykład które przylegają do nerwów krtaniowych wstecznych które właśnie dotykają do

tarczycy no i takie leczenie operacyjne jest stosowane w również Nawrota choroby graves-basedowa jeżeli tej chorobie towarzyszy orbitopatia czy też jest duże Wolę toksyczne lub guzek złośliwy w takim wolu No bo zazwyczaj zwykłe wolę toksyczne może być wskazaniem do radiojodu ale już

jeżeli pojawi się jakiś tam element złośliwy w tym czy już rozpoznany rak tarczycy To absolutnie leczenie operacyjne wtedy już takie bardzo rozległe a leczenie No i właśnie tak jak mówiłem to jak dużo wytnie chirurg który się zajmuje tarczycą to zależy od

rozpoznania i przed leczeniem tym operacyjnym trzeba doprowadzić pacjenta lekami przeciw tarczycowym i do odpowiedniego stężenia hormonów tarczycy Czyli musi być wszystko unormowane a jeżeli są obecne wolę naczyniowe związane z chorobą gravesa-basedowa to mniej-więcej przez tydzień można jeszcze poddawać jodek

potasu i on ma takie działanie które zmniejsza ukrwienie i potem chirurgowi żeby po prostu dużo prościej z taką tarczycą pracować Gdzie jest zniszczone właśnie ukrwienie tego narządu No i oczywiście po takim leczeniu wycinający bardzo często jest wymagane leczenie

substytucyjne hormonami tarczycy bo tarczycy albo niemal bo jest jej za mało żeby wytworzyć odpowiedniej ilości No i stąd też należy pamiętać z punktu takiego widzenia anatomicznego o możliwych powikłaniach leczenie opera Lego No bo można wyciąć z tarczycą przytarczyce A to doprowadzi do

hipokalcemii taki możliwej tężyczki jak również mogą być właśnie uszkodzone te nerwy krtaniowe wsteczne a związku z tym może dojść do uszkodzenia głosu No i niestety mogą wiązać się z tym bardzo przykre konsekwencje u Wydaje mi się że to wszystko o czym powinienem

dzisiaj opowiedzieć więc chciałbym tak szybciutko podsumować sobie ten odcinek czyli nadczynność tarczycy może mieć bardzo różną etiologię Najczęściej jest to choroba gravesa-basedowa lub jakieś takie guzki wydzielający hormony ale nie za nie zapominajmy o lewotyroksyny amiodaronie również stosowanym źródłem w

ogólnych może być zmniejszenie masy ciała zwiększony apetyt potliwość skóra ciepła wilgotna rumieniowy drżenia tachykardie migotania zaburzenia jakieś lękowe nadmierna pobudliwość zwiększone ryzyko Osteoporozy w przypadku jeżeli przyczyną jest choroba gravesa-basedowa warto również mogą dołączyć objawy charakterystyczne tylko dla tej choroby

tak jak orbitopatia obrzęk przedgoleniowy akropachia tarczycowa czy wolę naczyniowy wśród badań laboratoryjnych najczęściej mamy obniżone TSH i nadmiernej ilości hormonów tarczycy choroby gravesa-basedowa również mogą być przeciwciała Trap a również w badaniach dodatkowych zwiększona glukoza wapń czy Obniżony poziom cholesterolu w badaniu

scyntygraficznym może być zwiększony uchwyt na przykład w toksycznym gustu autonomicznym czy chorobie gravesa-basedowa natomiast zmniejszony w pod ostrym zapaleniu tarczycy czy nadczynności wywołanej nadmiernym stosowaniem leków wśród metod leczenia są leki przeciwtarczycowe tiamazol profil tiouracyl stosowany najczęściej chorobie gravesa-basedowa na samym

początku a jeżeli chodzi już o jakiś te guzki inne takie albo nawroty stosowane jest jod radioaktywny lub też leczenie operacyjne Dzięki bardzo za ten odcinek Zapraszam do obejrzenia innych odcinków na kanale A jeżeli chcesz być na bieżąco zasubskrybuj kanał klikając w guziczek

możesz również zostać moim patronem i wesprzeć mnie w tworzeniu filmów do zobaczenia