Speaker A
Z pewnością wielokrotnie zetknęliście się ze stwierdzeniami, że sztuczna inteligencja doprowadzi do wielu zmian, że część zawodów może zniknąć, że pewne zadania będą za nas wykonywały roboty.
Lekcja o samoświadomości i proaktywności w dobie AI, z wykorzystaniem analizy SWOT i kapitału psychologicznego.
Key Takeaways
- Zmiany technologiczne są nieuchronne i wymagają świadomego zarządzania sobą.
- Analiza SWOT pomaga zidentyfikować mocne i słabe strony oraz szanse i zagrożenia związane z AI.
- Postawy wobec zmian są kluczowe dla efektywnego funkcjonowania w nowym środowisku pracy.
- Kapitał psychologiczny wspiera radzenie sobie z emocjami i wyzwaniami związanymi z AI.
- Proaktywność i rozwijanie kompetencji to droga do wykorzystania szans, jakie daje sztuczna inteligencja.
Summary
- Omówienie wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy i konieczności zarządzania sobą w dobie zmian.
- Wprowadzenie do dwóch kluczowych tematów kursu: samoświadomości i proaktywności.
- Wyjaśnienie modelu ASK (wiedza, umiejętności, postawy) jako podstawy kompetencji.
- Zachęta do pracy nad zmianą postaw wobec technologicznych zmian.
- Przedstawienie analizy SWOT jako narzędzia do oceny własnych kompetencji i otoczenia.
- Przykładowa analiza SWOT dla specjalisty ds. marketingu w sklepie internetowym.
- Omówienie mocnych i słabych stron, szans i zagrożeń w kontekście AI.
- Wprowadzenie koncepcji kapitału psychologicznego: skuteczność, optymizm, nadzieja, odporność psychiczna.
- Podkreślenie znaczenia zarządzania emocjami i pozytywnego nastawienia wobec zmian.
- Zachęta do dalszej pracy nad własną samoświadomością i proaktywnością w kontekście AI.
Full Transcript — Download SRT & Markdown
Speaker A
Z jednej strony, uczestnicząc w kursie, możecie odczuwać entuzjazm, ale z drugiej strony naturalną reakcją pojawiającą się przy każdej zmianie jest niepokój, a nawet opór. Odpowiem wam na pytanie, jak zarządzać sobą w dobie zmian spowodowanych przez sztuczną inteligencję. W kolejnych dwóch lekcjach
Speaker A
poruszymy dwie ważne kwestie: samoświadomość i proaktywność. Świadomość swoich kompetencji i zadań wspiera nas w rozumieniu i akceptowaniu zmiany, pozwala na łagodne wdrożenie nowych narzędzi do dotychczasowego działania i na zmianę postawy. Dotychczasowe moduły kursu pozwoliły wam na pozyskanie wiedzy i umiejętności
Speaker A
zastosowania sztucznej inteligencji. Kolejnym krokiem jest proaktywność, przejawiająca się we współtworzeniu, a także promowaniu zmiany w swoim otoczeniu.
Speaker A
Istotna jest tu zdolność do świadomego kierowania swoim rozwojem, zarówno wykorzystując szanse pojawiające się dzięki nowym technologiom, jak i opiekując się w dojrzały i odpowiedzialny sposób swoimi emocjami i działaniami.
Speaker A
Celem dzisiejszej lekcji jest praca nad samoświadomością i zrozumieniem swoich kompetencji, w tym naszego kapitału psychologicznego, w kontekście zmian technologicznych.
Speaker A
Kompetencje tworzą model ASK, a więc składają się z trzech części: wiedza, umiejętności, postawy. Pierwszy krok w pozyskaniu nowych kompetencji w obszarze sztucznej inteligencji już za wami.
Speaker A
Jesteście uczestnikami kursu, zdobywacie wiedzę i nowe umiejętności w zastosowaniu sztucznej inteligencji w biznesie. Dziś, podczas tej lekcji, będziemy pracować nad trzecią, bardzo istotną częścią, a więc nad zmianą postaw.
Speaker A
Pierwszym krokiem jest uświadomienie sobie, że zmiany dziejące się wokół nas są nieuchronne, nie mamy na nie wpływu, gdyż nie zatrzymamy postępu technologicznego. Za to one mogą mieć wpływ na naszą działalność i pracę. Mimo tych oczywistych wątpliwości, naszym celem jest efektywne
Speaker A
funkcjonowanie w świecie, który jest zmienny i niejednoznaczny. Dochodzimy więc do racjonalnego wniosku, że najkorzystniejsze dla nas jest podjąć się przygotowania do tych zmian i znaleźć w nich korzyści dla naszego działania.
Speaker A
Aby móc tego dokonać, zaczynamy od analizy naszych kompetencji zawodowych i osobistych. Następnie identyfikujemy nasze emocje w kontekście zmiany, a na koniec przygotowujemy postawy.
Speaker A
Do analizy kompetencji możemy wykorzystać model SWOT, opisujący mocne i słabe strony oraz szanse i zagrożenia.
Speaker A
Zazwyczaj SWOT realizujemy dla przedsiębiorstw lub projektów, jednak jest on z powodzeniem wykorzystywany także dla analiz indywidualnych. Mocne i słabe strony opisujemy w kontekście wewnętrznym, naszych kompetencji lub ich braku. Na przykład wiedza o sztucznej inteligencji pozyskana z kursu jest moją mocną stroną, a na przykład
Speaker A
brak umiejętności wdrożenia jej do moich zadań - jest słabą stroną. Z kolei szanse i zagrożenia rozpatrujemy zewnętrznie, na przykład w jakich obszarach sztuczna inteligencja jest dla mnie szansą, do jakich zagrożeń może doprowadzić opór wobec zmian. Na przykład moi konkurenci
Speaker A
wykorzystają to jako szansę, a ja pozostanę w tyle. Jak w praktyce stworzyć analizę SWOT?
Speaker A
Posłużymy się tu przykładem specjalisty do spraw marketingu w sklepie internetowym. Strengths, czyli mocne strony, analizujemy poprzez takie kategorie kompetencji jak wykształcenie, kwalifikacje, doświadczenie, umiejętności, cechy osobiste. Przykładowe wpisy to umiejętność tworzenia kreatywnych kampanii marketingowych, to moja umiejętność.
Speaker A
Znajomość grupy docelowej, lokalnego rynku i preferencji klientów to wiedza. Doświadczenie w zarządzaniu reklamami w mediach społecznościowych, to element doświadczenia.
Speaker A
Podstawowa znajomość narzędzi analitycznych, poparta certyfikatem, na przykład Google Analytics, Meta Ads, to moje kwalifikacje.
Speaker A
Analizując Weaknesses, czyli słabe strony, sprawdzamy, jakich kompetencji nam brakuje, w czym nie jesteśmy wystarczająco efektywni, nad jakimi cechami osobistymi, postawami chcielibyśmy pracować.
Speaker A
Na przykład brak zaawansowanej wiedzy technicznej o narzędziach AI w kategorii wiedza, albo silna zależność od tradycyjnych metod marketingu, opór przed automatyzacją - w kategorii cechy osobiste, postawy, albo brak umiejętności zarządzania czasem, brak czasu na naukę nowych rozwiązań - w kategorii umiejętności. Czy też konieczność dostosowania
Speaker A
się do nowych technologii, co może spowodować frustrację lub presję, to cechy osobiste i postawy.
Speaker A
Wypisując Opportunities, czyli szanse, staramy się patrzeć na poziom makro, czyli poziom gospodarki, na poziom mikro, czyli poziom naszej firmy, a także na relacje, gdyż to również są kwestie zewnętrzne.
Speaker A
Przykładowo można wpisać: wykorzystanie AI do automatyzacji rutynowych zadań, na przykład generowanie treści, analiza danych, będzie to poziom mikro.
Speaker A
Personalizacja komunikacji z klientami dzięki AI poprzez chatboty, rekomendacje produktów, będzie to poziom relacji zewnętrznych.
Speaker A
Rozwijanie kompetencji AI jako przewaga konkurencyjna na lokalnym rynku, będzie to poziom makro. W zagrożeniach, czyli Threats, również staramy się patrzeć z różnych poziomów. I tak poziom makro to na przykład ryzyko utraty klientów na rzecz większych graczy, którzy szybciej wdrożą AI.
Speaker A
Ograniczone zasoby, takie jak czas, pieniądze na wdrażanie nowych narzędzi, to zagrożenie z poziomu mikro. Konieczność pracy nad zmianami postaw swoich pracowników, którzy na przykład są negatywnie nastawieni do sztucznej inteligencji, to zagrożenie z poziomu relacji.
Speaker A
Pokazany przykład to tylko fragment analizy SWOT. Zachęcam was do spędzenia dłuższej chwili nad sporządzeniem własnej analizy, z uwzględnieniem wielu czynników dotyczących waszej pracy.
Speaker A
Patrząc całościowo na wygenerowaną analizę SWOT, pamiętajcie, że należy bazować na naszych mocnych stronach. Staramy się je utrzymać i rozwijać.
Speaker A
Jeśli chodzi o słabe strony, zaleca się pracować nad tymi słabymi stronami, które stanowią barierę do naszego rozwoju.
Speaker A
Szanse to nasze możliwości wzmocnienia, poprawy, wzrostu. Natomiast zagrożenia obserwujemy i zarządzamy ryzykiem, które jest z nimi związane.
Speaker A
W kolejnym kroku przyjrzymy się bliżej emocjom, które towarzyszą ludziom przy zmianie, a także pracy nad nimi.
Speaker A
Posłużę się tu koncepcją kapitału psychologicznego człowieka, który obejmuje zestaw pozytywnych zasobów pracownika. Naszym celem jest znalezienie odpowiedzi na pytania, jakie emocje budzi we mnie myśl o zmianach wynikających z rozwoju AI? Jak mogę wykorzystać zasoby kapitału psychologicznego, aby zarządzić tymi emocjami?
Speaker A
Kapitał psychologiczny pracownika zawiera cztery elementy. Po pierwsze, poczucie skuteczności. Po drugie, optymizm. Po trzecie, nadzieja na sukces.
Speaker A
Po czwarte, odporność psychiczna, czasem nazywana sprężystością psychiczną. Poczucie skuteczności to nasze przekonanie, że jesteśmy w stanie skutecznie wykonywać postawione przed nami zadania. W przypadku sztucznej inteligencji mogą się w tym kontekście pojawić różne obawy, na przykład czuję niepewność, obawę, że AI może mnie
Speaker A
zastąpić w pracy. Nie wiem, jak zastosować w praktyce zdobyte umiejętności, przez co mogę wypaść gorzej niż współpracownik.
Speaker A
Element optymizmu odnosi się do teorii psychologii pozytywnej i zakłada umacnianie w sobie pozytywnego postrzegania obecnych i przyszłych wydarzeń, także w kontekście odnoszenia sukcesu. W podanym przykładzie akceptujemy nasze emocje, to naturalne, że czuję strach.
Speaker A
Zmiany są trudne, wiążą się z wyzwaniami. Poszukujemy kontekstu pozytywnego, na przykład nie wszyscy wdrożyli AI, to moja szansa, by być liderem w moim środowisku.
Speaker A
Albo: AI ma pomóc w rutynowych zadaniach, a nie odebrać mi pracę. Czy też czuję: ekscytację na myśl o narzędziach, które mogłyby ułatwić mi życie.
Speaker A
Trzeci element, czyli nadzieja na sukces, rozumiana jest jako wytrwałe dążenie do celu z ufnością na osiągnięcie sukcesu. Względnie stałe przekonanie, że podejmowane przeze mnie teraz działania dadzą.
Speaker A
sprawstwa, na przykład: okej, poszukam darmowych kursów o AI dla marketingu. Albo: porozmawiam z zespołem o tym, jak AI może pomóc w naszych codziennych zadaniach.
Speaker A
Wyznaczę sobie jeden mały projekt, w którym użyję AI. Ostatni, ale równie ważny komponent to odporność psychiczna. Jest to nasza umiejętność powrotu do stanu równowagi po różnego rodzaju przejściach, wydarzeniach, zarówno tych negatywnych, jak i tych pozytywnych. Możemy korzystać z poprzednich
Speaker A
doświadczeń, wsparcia zewnętrznego, szybkiej redukcji nieprzyjemnych emocji. Przykładowo: to w porządku, że nie wiem wszystkiego od razu.
Speaker A
Każdy ma swoją drogę. To nie jest moja pierwsza zmiana w życiu, też i tym razem jestem w stanie sobie poradzić.
Speaker A
Łącząc ze sobą analizę SWOT oraz koncepcję kapitału psychologicznego, możecie zidentyfikować zasoby, kompetencje, tak zwane twarde, które można wykorzystać przy przejściu przez zmiany, jak również znacie elementy wzmocnienia psychologicznego, które jest równie ważne w kształtowaniu codziennych postaw.
Speaker A
W pracy nad postawami można skorzystać z modelu podejścia rozwojowego, tak zwanego growth mindset, które jest postulowane przez psycholog Carol Dweck z Uniwersytetu Stanforda. Uważa ona, że dużym wzmocnieniem jest zmiana myślenia i komunikacji z samym sobą.
Speaker A
Nastawienie na możliwość stałego rozwoju i traktowanie uczenia jako ciągły proces. Jest to zbieżne z postulowaną obecnie ideą kształcenia ustawicznego, wymaganego przy zmieniającym się otoczeniu.
Speaker A
W podejściu rozwojowym wyzwania, krytykę, porażki traktujemy jako okazję do nauki. Staramy się być wytrwałym w naszych wysiłkach.
Speaker A
Jest to zbieżne z elementem nadziei na sukces w kapitale psychologicznym. Przykłady zmiany komunikatu do samego siebie są następujące: zamiast mówić "nie znam zaawansowanych narzędzi AI", zmieniamy perspektywę na "nie muszę być od razu ekspertem, mogę traktować wdrażanie AI jako proces,
Speaker A
który poszerzy moje umiejętności". Czy też: "każde nowe narzędzie, którego się nauczę, da mi przewagę na rynku i zwiększy moją wartość jako specjalisty".
Speaker A
Warto starać się być otwartym na nowe umiejętności. Zamiast powtarzać "nie mam czasu na naukę nowych narzędzi", można podjąć działanie, na przykład ukończenie kursu online, a także zmienić komunikat na pozytywny, na przykład: "każde 15 minut dziennie poświęcone na naukę AI
Speaker A
to inwestycja w moją przyszłość". W podejściu rozwojowym, ale też zawsze w zmianie, porażki traktujemy jako naturalną część procesu.
Speaker A
Jeśli pierwsza próba wdrożenia AI nie przyniesie wyników, potraktuję to jako informację zwrotną. Dowiem się, co mogę poprawić.
Speaker A
Po każdej próbie wdrożenia, na przykład nieudanej kampanii, robię krótką analizę, co poszło dobrze, co mogę zrobić inaczej.
Speaker A
W dzisiejszej lekcji poznaliśmy trzy narzędzia, do których wykorzystania bardzo was zachęcam. Po pierwsze, budowanie samoświadomości poprzez wykonywanie analizy SWOT.
Speaker A
Warto powtarzać analizę, gdyż nasze otoczenie oraz nasze kompetencje ulegają zmianie. Po drugie, omówiliśmy koncepcję kapitału psychologicznego, który stanowi istotną część naszych kompetencji.
Speaker A
Pomaga w budowaniu zestawu pozytywnych zasobów, na których bazujemy, przechodząc przez proces zmiany. Po trzecie, wzmocniliśmy proces za pomocą podejścia rozwojowego, w którym zmieniamy komunikaty i podejście do porażek na konkretne działania.
Topics:samoświadomośćsztuczna inteligencjakompetencjeanaliza SWOTkapitał psychologicznyproaktywnośćzmiany technologicznezarządzanie emocjamirozwój osobistyAI w biznesie
