Speaker A
Xin chào tất cả các bạn, mình là Easy Sử. Hôm nay chúng ta sẽ nói về cuộc khởi nghĩa Lam Sơn năm 1418 đến năm 1427.
Full Transcript — Download SRT & Markdown
Speaker A
Năm 1407, sau khi đánh bại nhà Hồ, nhà Minh đặt ách đô hộ và biến nước ta thành quận Giao Chỉ. Chúng thi hành nhiều chính sách hà khắc, thu giữ các hiện vật có giá trị, bắt người tài sang phục dịch cho Minh triều, đồng hóa nhân dân ta, bắt theo phong tục tập quán của chúng.
Speaker A
Tới năm 1414, chính quyền nhà Minh ở Giao Chỉ khắp nơi đều gặp phải sự phản kháng gay gắt của nhân dân ta.
Speaker A
Trong số những con người đứng lên đó, có anh hùng Lê Lợi, sinh ngày mùng 10 tháng 9 năm 1385 tại Lam Sơn, Thanh Hóa.
Speaker A
Trong một gia đình đời đời làm quân trưởng một phương.
Speaker A
Ông là con út trong nhà, từ nhỏ đã nuôi chí lớn đánh đuổi xâm lăng.
Speaker A
Quân nhà Minh nghe tin ông nên dụ dỗ ông làm quan.
Speaker A
Ông nói: Trượng phu sinh ở đời phải nên cứu nạn lập công.
Speaker A
Sao lại chịu khổ làm tôi tớ người ta.
Speaker A
Năm 1416, Lê Lợi cùng với 18 người bạn thân.
Speaker A
Lập hội thề Lũng Nhai, đồng tâm đánh giặc giữ yên quê hương.
Speaker A
Tin Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa, chiêu mộ hiền tài đã bay xa.
Speaker A
Thu hút các anh hùng hào kiệt bốn phương kéo về.
Speaker A
Đất Lam Sơn trở thành nơi tụ nghĩa.
Speaker A
Trong số đó phải kể đến Nguyễn Trãi là một nhân tài.
Speaker A
Đã dâng lên Lê Lợi tập Bình Ngô sách.
Speaker A
Bàn về việc đánh vào lòng người, tác động sức mạnh tiềm tàng vô địch của nhân dân.
Speaker A
Giải thích sự thất bại của các cuộc khởi nghĩa trước.
Speaker A
Cuốn sách cũng chính là tiếng lòng của Lê Lợi và cả nghĩa quân.
Speaker A
Sau một thời gian chuẩn bị chín muồi, ngày mùng 7 tháng 2 năm 1418.
Speaker A
Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa ở Lam Sơn và xưng là Bình Định Vương.
Speaker A
Trong giai đoạn đầu, từ năm 1418 đến năm 1423, nghĩa quân Lam Sơn gặp rất nhiều khó khăn và tổn thất lớn trong các cuộc càn quét của quân Minh.
Speaker A
Bởi lúc này lực lượng đang mỏng.
Speaker A
Quân lương thiếu thốn.
Speaker A
Với hơn 5 vạn quân, quân Minh nhiều lần vây đánh.
Speaker A
Nghĩa quân phải chạy lên núi Chí Linh.
Speaker A
Trong một lần nguy cấp, tướng sĩ Lê Lai phải đóng giả Lê Lợi để đánh lừa quân Minh mở đường thoát.
Speaker A
Lê Lai bị giải về Đông Quan và bị giết.
Speaker A
Sau này Lê Lợi luôn nhớ ơn, dặn con cháu rằng phải làm dỗ Lê Lai trước ngày mất của mình một ngày.
Speaker A
Dân gian có câu: Hăm mốt Lê Lai, hăm hai Lê Lợi là vì thế.
Speaker A
Ngoài quân Minh, Lê Lợi còn phải đối phó với các tù trưởng miền núi tại địa phương.
Speaker A
Theo nhà Minh và quân nước Lào bị xúi giục.
Speaker A
Năm 1421, Lê Lợi và nghĩa quân phải rút lui lên núi Chí Linh lần hai ẩn náu trong rừng núi.
Speaker A
Phải ăn rau củ và măng tre.
Speaker A
Lâu ngày có lần ông phải giết cả voi và ngựa chiến của mình để cho tướng sĩ ăn.
Speaker A
Năm 1422, Lê Lợi phải xin giảng hòa với quân Minh trước tình thế hết sức khó khăn đó.
Speaker A
Năm 1423, sau khi đã củng cố lực lượng, lấy lý do quân Minh bắt giữ sứ giả.
Speaker A
Lê Lợi cắt đứt giảng hòa.
Speaker A
Năm 1424, Lê Lợi quyết định đưa quân vào vùng Nghệ An.
Speaker A
Nghĩa quân Lam Sơn đánh bại thành Đa Căng.
Speaker A
Đồng thời đánh lui quân cứu viện của Cẩm Bành.
Speaker A
Sau đó, nghĩa quân của Lê Lợi tiếp tục đánh bại Trà Lân.
Speaker A
Tướng quân Minh là Trần Trí bị thua liền mấy trận, phải rút về thành cố thủ.
Speaker A
Khi Lê Lợi sai quân vào đánh Nghệ An.
Speaker A
Theo lệnh của Lê Lợi, quân đánh Diễn Châu vào tháng 5 năm 1425.
Speaker A
Sau khi giao chiến, quân Minh thua phải chạy về vùng Tây Đô, tức là Thanh Hóa ngày nay.
Speaker A
Nghĩa quân thêm quân tiếp viện và đánh vào Tây Đô.
Speaker A
Quân Minh lại bị thua phải rút về thành để cố thủ.
Speaker A
Đến cuối năm 1425, Lê Lợi làm chủ toàn bộ đất đai từ Thanh Hóa trở vào.
Speaker A
Các thành địch đều bị bao vây.
Speaker A
Tháng 8 năm 1426, Lê Lợi chia nghĩa quân thành ba cánh đánh vào Bắc.
Speaker A
Đạo thứ nhất tiến ra giải phóng miền Tây Bắc.
Speaker A
Ngăn chặn viện binh từ Vân Nam sang.
Speaker A
Đạo thứ hai giải phóng vùng hạ lưu sông Nhị.
Speaker A
Và chặn đường rút lui của giặc từ Nghệ An về Đông Quan.
Speaker A
Đạo thứ ba tiến thẳng về Đông Quan.
Speaker A
Đi đến đâu cũng được nhân dân ủng hộ tích cực.
Speaker A
Nghĩa quân chiến thắng nhiều trận lớn.
Speaker A
Quân Minh phải rút vào thành Đông Quan cố thủ.
Speaker A
Tháng 10 năm 1426, khoảng 5 vạn viện binh giặc do Vương Thông chỉ huy kéo vào thành Đông Quan.
Speaker A
Nâng số quân Minh ở đây lên 10 vạn.
Speaker A
Muốn giành thế chủ động, tháng 11 năm 1426, Vương Thông tiến đánh quân chủ lực của nghĩa quân ở Cao Bộ, Chương Mỹ, Hà Nội.
Speaker A
Biết Vương Thông định chia đường đánh úp, quân Lam Sơn mai phục binh dụ quân Vương Thông vào trận Tốt Động, Chúc Động.
Speaker A
Khiến quân Vương Thông thua to.
Speaker A
5 vạn quân bị giết, 1 vạn quân bị bắt sống.
Speaker A
Vương Thông và các tướng chạy về cố thủ ở Đông Quan.
Speaker A
Sau đó, Vương Thông nghĩ kế đòi lập con cháu nhà Trần lên làm vua, Trần Cảo để tương kế tựu kế đánh bại lại nghĩa quân Lam Sơn.
Speaker A
Tuy nhiên, Lê Lợi đã phát hiện kịp thời và cắt đứt giảng hòa.
Speaker A
Để đất nước thống nhất, Lê Lợi sai quân đi chiếm các thành.
Speaker A
Diêu Diêu, Tam Giang và Xương Giang.
Speaker A
Đầu năm 1427, ông chia quân tiến qua sông Nhị Hà, đóng dinh ở Bồ Đề.
Speaker A
Sai tướng đánh thành Đông Quan.
Speaker A
Thái Phúc nộp thành Nghệ An xin hàng.
Speaker A
Thượng thư Bộ Lại là Nguyễn Trãi viết thư dụ địch các thành khác ra hàng.
Speaker A
Sau nhiều lần chiến thắng, quân y khinh địch nên chủ quan lơ là.
Speaker A
Quân Minh thấy vậy liền từ Đông Quan ra đánh úp.
Speaker A
Nhiều tướng của nghĩa quân đã tử trận.
Speaker A
Cuối năm 1427, 15 vạn quân Minh dưới sự chỉ huy của Liễu Thăng tiến sang nước ta.
Speaker A
Nghe tin có viện binh, các tướng muốn đánh hạ gấp thành Đông Quan.
Speaker A
Nhưng theo ý kiến của Nguyễn Trãi, Lê Lợi đánh thành là hạ sách vì quân trong thành đông chưa thể lấy ngay được.
Speaker A
Do đó ông quyết định cho quân lên chặn đánh viện binh trước nhằm nản lòng địch.
Speaker A
Ông ra lệnh di dời người ở những vùng địch đi qua như Lạng Giang, Quy Hóa, Tuyên Quang để đồng không cô lập địch.
Speaker A
Sai tướng đem quân phục ở Chi Lăng.
Speaker A
Nghĩa quân giả thua chạy từ ải Nam Quan về ải Lưu rồi lại lui về Chi Lăng.
Speaker A
Liễu Thăng đuổi theo đắc thắng đem 100 quân kỵ đi trước.
Speaker A
Ngày 20, Liễu Thăng bị quân mai phục của ta chém chết.
Speaker A
Thừa dịp các tướng xông lên đánh.
Speaker A
Giết hơn 1 vạn quân.
Speaker A
Lê Lợi sai quân chặn đường xe vận chuyển lương thực, thêm quân tiếp ứng.
Speaker A
Giết 5 vạn quân Minh ở Xương Giang.
Speaker A
Hơn 3 vạn quân bị bắt.
Speaker A
Các nhánh quân Minh đều bị thua.
Speaker A
Người thì bị giết.
Speaker A
Người tự vẫn.
Speaker A
Vương Thông hay tin hai đạo viện binh bị đánh tan, hoảng sợ xin giảng hòa.
Speaker A
Lê Lợi đồng ý, sau đó hai bên tiến hành làm lễ thề tại thành Đông Quan.
Speaker A
Các tướng muốn giết địch để trả thù.
Speaker A
Nhưng Lê Lợi không đồng ý vì muốn giữ hòa khí hai nước nên đã cấp thuyền và ngựa cho quân Minh về nước.
Speaker A
Đến tháng Chạp năm 1427, quân Minh rút về nước.
Speaker A
Trần Cảo trên danh nghĩa là vua đã bỏ trốn nhưng không chạy thoát.
Speaker A
Sau đó bị bắt về.
Speaker A
Năm 1428, sau chiến thắng.
Speaker A
Bình Định Vương Lê Lợi sai văn thần Nguyễn Trãi viết bài Bình Ngô Đại Cáo.
Speaker A
Để tuyên cáo cho toàn quốc.
Speaker A
Nước Đại Việt được khôi phục.
Speaker A
Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế, tức là vua Lê Thái Tổ, chính thức khôi phục nước Đại Việt.
Speaker A
Dựng lên nhà Hậu Lê, đặt niên hiệu Thuận Thiên.
Speaker A
Mở ra cơ nghiệp nhà Lê trong gần 400 năm sau đó.
Speaker A
Sau đây là một phần trích đoạn của Bình Ngô Đại Cáo.
Speaker A
Được coi là bản tuyên ngôn độc lập thứ hai sau bài thơ Nam Quốc Sơn Hà của Lý Thường Kiệt.
Speaker A
Mọi người cùng nghe nhé.
Speaker A
Từng nghe:
Speaker A
Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân.
Speaker A
Quân điếu phạt trước lo trừ bạo.
Speaker A
Như nước Đại Việt ta từ trước.
Speaker A
Vốn xưng nền văn hiến đã lâu.
Speaker A
Núi sông bờ cõi đã chia.
Speaker A
Phong tục Bắc Nam cũng khác.
Speaker A
Từ Triệu, Đinh, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập.
Speaker A
Cùng Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên hùng cứ một phương.
Speaker A
Tuy mạnh yếu có lúc khác nhau.
Speaker A
Song hào kiệt thời nào cũng có.
Speaker A
Cho nên:
Speaker A
Lưu Cung tham công nên thất bại.
Speaker A
Triệu Tiết thích lớn phải tiêu vong.
Speaker A
Cửa Hàm Tử bắt sống Toa Đô.
Speaker A
Sông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã.
Speaker A
Việc xưa xem xét.
Speaker A
Chứng cớ còn ghi.
Speaker A
Các bạn vừa xem xong video.
Speaker A
Hãy cho tôi biết suy nghĩ của các bạn bằng cách comment bên dưới.
Speaker A
Bạn nghĩ gì qua video này?
Speaker A
Nếu thích thì hãy like, share.
Speaker A
Đừng quên đăng ký Easy Sử và bấm chuông để không bỏ qua những nội dung thú vị tiếp theo nhé.
