**Хамитхан Назгуль  лекция 4 — Transcript & Summary | SozAI**
Source: https://sozai.app/transcript/hamithan-nazgul-lecture-4/

Narx iqtisodiyoti va respublika byudjeti mazmuni, qarz tizimi va byudjet mexanizmi haqida to'rtinchi dars.

## Key Takeaways

- Respublika byudjeti milliy manbalarni o'z ichiga olgan o'rtalashgan shaklga ega.
- Byudjet balansining aktiv va passiv tomonlari muvozanatlashgan bo'lishi kerak.
- Uzoq muddatli qarz dasturlari iqtisodiy barqarorlikni ta'minlaydi.
- Kichik va o'rta biznesni qo'llab-quvvatlash uchun maxsus dasturlar mavjud.
- Byudjet mexanizmi milliy iqtisodiy siyosatning muhim qismidir.

## What the video covers

- Respublika byudjeti mazmuni va uning o'rtalashgan shakli haqida tushuntirish.
- Qozogʻiston Respublikasining qarz tizimi va uning byudjetga ta'siri.
- Byudjetning aktiv va passiv qismlari, balans va tepinglik qoidalari.
- Uzoq muddatli jamoa qarz dasturlari va ularning iqtisodiyotdagi roli.
- Klasterlar va Qozogʻistonning tabiiy resurslari eksporti haqida ma'lumot.
- Kichik va o'rta biznesga beriladigan qarzlar va ularning rivojlanishi.
- Byudjet mexanizmi va uning iqtisodiy siyosatdagi o'rni.
- Soliq tizimi va byudjet xarajatlarining boshqarilishi.
- Qarzlarni qaytarish va byudjetning barqarorligi masalalari.
- Byudjet kodeksi va normativ hujjatlar orqali byudjet tartiboti.

## Chapters

1. 00:00 Respublika byudjeti mazmuni va o'rtalashgan shakli
2. 03:41 Kichik biznes va qayta qurilish dasturlari
3. 07:34 Byudjet qarzlari va ularni boshqarish
4. 14:47 Buxgalterlik balans va byudjet mexanizmi
5. 18:25 Respublika byudjeti iqtisodiy roli va siyosati
6. 25:04 Soliq tizimi va byudjet xarajatlari
7. 29:05 Byudjet qarzlarini qaytarish va barqarorlik

Answers

## Questions about this video

Respublika byudjeti nima va uning asosiy vazifasi qanday?

Respublika byudjeti milliy manbalarni ishga soladigan va qarzlarni boshqarish uchun o'rtalashgan shaklga ega bo'lib, davlat xarajatlarini rejalashtirish va moliyalashtirishni ta'minlaydi.

Qanday qilib kichik va o'rta biznes respublika byudjeti orqali qo'llab-quvvatlanadi?

Kichik va o'rta biznes uchun maxsus qarz dasturlari mavjud bo'lib, ular orqali biznesni rivojlantirish uchun moliyaviy yordam va xarajatlarni qoplash imkoniyati yaratiladi.

Byudjet balansining aktiv va passiv qismlari nimani anglatadi?

Aktiv byudjet resurslarini, passiv esa byudjet xarajatlarini ifodalaydi; balans esa ularning muvozanatini ta'minlash uchun zarur bo'lgan qoidalar majmuasidir.

## Full Transcript — Download SRT & Markdown

00:10

Speaker A

Salomat sizlarga, qadrli student. Bugun bizda to'rtinchi dars - narx iqtisodiyoti va respublika byudjeti darslari. Birinchi respublika byudjeti mazmuni haqida, respublika byudjeti qalbi va kelasi respublika xalq byudjetining shartlari nevosi surlarimda tahlil qilamiz, qaraymiz. Birinchi savol: respublika byudjeti mazmuni nima? Qozogʻiston Respublikasining byudjet kodeksida keltirilgan aniqlamaga ko'ra, byudjet milliy o'z manbalarini ishga soladi, qarjliq qamrovni ta'minlash uchun o'rtalashgan shaklga ega. Nega o'rtalashgan shakl deyamiz? O'tgan darsda aytib o'tganmiz, Qozogʻiston Respublikasining qarzi tizimi jamoa yoki toptasht birinchi o'rtalashgan qarz, ikkinchi o'rtalashgan qarz deb ataladi. Bizning respublika byudjetimiz juda jamoa milliy qarz hisoblanadi, jamoa o'zi milliy byudjet arxitekturasi hisoblanadi. Respublika byudjeti yer byudjeti. Bugungi bizning mavzuda respublika byudjetining yerlik byudjet mazmuni, jamoa qanday qarz qabul qiladi, unda qanday maqsadlar bo'ladi, savollarni o'qib, qaraymiz o'rtalashgan shaklga qaraymiz.

00:43

Speaker A

To'rt toifa bo'linadi. Birinchisi, jamiyat rejalashtirilgan qarzlarni, men propozitsiyalarini ta'minlash. Bu biz o'tgan darsda aytib o'tganmiz, jamoa qarji xizmati yoki bo'luvchi men o'zi bo'luvchi xizmati o'rnidan keyin nazorat xizmati o'rnini oladi. Nazorat xizmatida biz asosan bir necha narsani ko'rib chiqamiz.

01:15

Speaker A

Birinchisi, aldovchi nazorat. Aldovchi nazoratda biz milliy qarzini jamoa jamoa qilishni, jamoa o'zetning jamoa jamoa qilishni, besh yil jamoa qilinadi, har yil jamoa qilinadi. Sababi kundalik dinamik yuzasidan deymiz, qalqaro kotaning bozorining o'zgaruvi, o'zimizning milliy tengsizlikning turli darajasi, turqsizligi bilan biz jamoa qarashni tashkil qilamiz. Jamoa qarajardik qas deb aytganda bo'ladi. Biz jamoa qarj dasturining bir necha qoidalari bor. Eng birinchisi, tepinglik qoidasi. Tepinglik qoidasi deganimiz balans. Balans deganimiz aktiv va passiv hisoblanadi. Byudjetni jamoa xarajatlarda bizning ya'ni qarz resurslar aktiv deb atalmiz, jamoa xarajatlar bo'lib, ya'ni to'g'ri maqsadda o'rnatiladi. Biz o'rtacha qarshilik qoidasining birinchi bo'lgani baland tepingda saqlash, ya'ni qancha resurslar yig'ilsa, biz shuncha resurslarda bo'lishimiz kerak. Bu byudjetni tushunish uchun yengil balans misol. Biz 2019 yildan boshlab koronavirusni aytishimiz mumkin. Bu bizning jamoa qarjimizi qo'yib, bizda koronavirus bo'ladi, biz sog'lom sharoitda bo'lamiz deb so'zdan bu jamoa qarjning yeg'iga bo'jasati qarji taktikasidir. Qarji taktikasi deganimiz uzoq muddatli jamoa dasturidir. Bizda Qozog'istonda 2030 yil va 2030 dasturi bor. Bizda o'rindirilgan yil dasturi bor, uzoq muddatli jamoa dasturi.

01:56

Speaker A

Jamoa xarajat mulkchilik degan maqsad prezident tomonidan strategiyada belgilangan va o'rindirilgan oldimizda qanday maqsadlar bor, biz bilishimiz kerak. Shuningdek, uzoq muddatli jamoa dasturining yillik tiklanishi bilan bog'liq. Biz taktika deganimiz taktika deganimiz yangi kutib turgan joyda qanday bir masala bo'lsa, shuni o'rnatishdir, ya'ni deymiz. Ikkinchi salqon olishni qurilishini yetishtirish edi. Biz yerda salqonini joqta, bizda o'lim borliq salqoniyatni yetkazib bo'ladi. O'tgan darsda men aytib o'tdim, yetakchi klaster degan bor. Klaster deganimiz ya'ni bizning Qozog'istonda o'ndirilayotgan sharoitlarni anglatadi. Misol uchun, men maqtani aytib ketdim, odam boshqa sohalarda ham biz sariq oltin, neftimiz bor, ko'mirimiz bor, sanoat, turistik salon, dam olish, kul mashinalari qanday qurilish sohalarida ham klasterlarda biz ishlaymiz kerak. Ya'ni bizning tabiiy resurslarimiz bor, biz bularni cheklamaymiz, o'zimiz ichkarida ham, tashqarida ham eksport qilamiz. Sharqiy Sharqiy O'zbekiston, Altay deb aytib ketdim. Qozog'istonda eng yaxshi safar led bar, Yevropa, Osiyo, Amerika, qurtat o'z jasalan, ko'priklar, tagamlar, sotuvlar. Biz bilishimiz kerak.

02:25

Speaker A

Quriladi deganimiz yangi qoqni qurilish deb men aytaman. Bir oz aytgandan, uni o'ndirilayotgan o'limning barchasi bizda o'ngirilib o'ndiriladi. O'ngir deb biz avval joyda aytilamiz. Misol uchun, bu qayerda o'ndirilgan, biz o'ngirmiz, misol qo'ng'ir deb aytiladi. Bundan aytib, barcha klasterlar qayerda joylashgan, qayerda biz ishlaymiz. Ya'ni, bir salik erdi, biz yer ko'p bo'lsa, bizning xalqimizda iqtisodiy iqtisodiyot sohalari, ilm sohalarida iqtisodiyotning progressiv sohalari, davlat ajratmalar qalbiga ta'sir qiladi. Biz byudjetni jamoa qilgandan keyin, biz eng asosiy sohalarda, klasterda kirik. Endi bundan keyin biz qaror qabul qilishda qamrov byudjeti to'liq amalga oshiriladi. Soliq, naqd pul, qanday shikoyat resurslari chiqariladi, qanday soliqlar va soliqlar, soliqlar, soliq bu bizning hozirgi respublika byudjeti dasturlari bor. O'z misol.

03:00

Speaker A

San keyin kundalik bizga qavlar 6 ner berilgan, o'rta biznesda, kichik biznesga qaytarish xarajatlari berilmoqda. Men aytib o'tdim, qaror jamoa qaralandir deganimiz kichik biznesni ko'p degan dasturlar bor. Shuningdek, xarajatlar bo'ladi. Biz bilamiz, kirik misol uyda o'tirgan analar uchun beriladi. Uyda o'tirib o'zining biznesini rivojlantiradi. Misol uchun, bir milliondan berilgan, yo'l sarfini o'ylaydi. Siz qancha ishda ishlab, sotasiz, sizga tagida qarzlandiradi, qaytarsiz. Xarajatlar beriladi, pul. Endi biz Xitoy bilan aloqalarimiz bor, Xitoy sharoitida siz sotamiz. Qo'limizda soniqdan biz deymiz, shunday ishlab, yangi imkoniyatlar tarafidan qarzlandiruvchi dasturlar yuritilib bormoqda.

03:41

Speaker A

Kelas ira alumni qayta qurilgan juda asr ira alum deganimizni biz alumadigan tushunibdi. Yangi aytib o'tgan mening aul sarvoshli o'lim deb aytyapman, kichik biznesda dam olish deb aytyapman, qayta qurilishlar ya'ni bizda bir necha borligi mavjud, met yelgek bo'ldi, jamoa ko'zlari ularni barqaror qoladi. Bizdan xalqimizda uni sotib olib, o'zining xarajatini solib, jonli bo'lishi mumkin. Bo'lgan sohada kaziket dasturlari, shuningdek o'rta biznesga ira alumit qayta qurish juda asrli. Kelsa qog'oz iqtisodiyoti, respublika byudjeti iqtisodiy qiliq, red jan basik qabul qilish, el ahvoli, o'zi milliy iqtisodiy alum siyosatiga asoslangan.

04:28

Speaker A

Tavladi argument siyosat deganimiz iqtisodiy siyosat deganimiz, jamoa siyosatning bir bo'lagi deb aytish mumkin. Iqtisodiy alumni shuningdek to'liq men tushuntirib ketdim, qanday qarashlar bor, qanday narsalar, qanday dasturlar bor. Misol uchun, tamu qo'g'ri beriladi, hozir tagvaz atamikin javoblar bor, qarzsiz qaramlik.

05:01

Speaker A

Tayyor endi ko'p uchun bayim sizlar Qozog'iston internetdan qarab, barcha narsani o'zingiz deb ko'ring, o'zingizning biznesingizni rivojlantiring. Jumla tugadi. Men aytardim, Qozog'istonning har bir ota-onasida o'zining biznesi bor, teqana jalaq zitaqi alum degan. Yemi, jamiyat turdi o'zini qarzlandiradi, soliqni biz turd.

05:46

Speaker A

O'z biznesimizda, ayni paytda respublika byudjeti qarzlarni qaytaradi, qarzlar bo'limi byudjet, elimizning byudjeti birinchi darajali hisoblanadi. Respublika byudjeti mexanizmi qayta bo'lish sifati milliy qarzlarni boshqarishdan kelib chiqadi. Mumkin deb beriladi. Biz respublika byudjeti jamoa qarz qurilmasining eng birinchi darajasi sifatida bilamiz.

06:16

Speaker A

Respublika byudjeti hozirda kelajakda qanday xarajatlar bo'lib, qanday xarajatlardan qalb ta'sir mexanizmi, byudjet mexanizmi. Biz jamoa qarashni aytib, strategiyalar, taktikal, pul, qarji mexanizmi orqali jamoa asrida yig'iladigan qarji mexanizmi bo'lmasa, qarji siyosati jamoa asriga kirmaydi. Qarji mexanizmi deganimiz birinchidan to'g'ri rejalashtirish, ikkinchidan buxgalterlik balansda to'g'ri qurilish. Buxgalterlik balans o'zi yoki ko'rsatkichlarni beradi. Aktiv, passiv. Passiv deganimiz resurslar, aktiv deganimiz soliq resurslari. To'liq o'z payida respublika byudjeti mexanizmi deb aytiladi. Respublika byudjeti tushunchasi, xarajatlarda maqsadda iqtisodiy va ilmiy sohalarda bo'lishi, qayta bo'lish mexanizmi deb ta'riflanadi. Bizdagi asosiy normativ hujjatdir. Biz respublika byudjetining tartiboti jamoa qabul qiluvchi byudjet kodeksi orqali amalga oshiriladi. Buni ko'zdan kechiramiz. Bizdan xalqimiz jamoa jamoa bo'lsin, jamoa to'lovlar byudjet kodeksi bizda mavjud. Biz jamoa qanday yaxshi xarajatlardan foydalanish maqsadida jamlanamiz.

06:50

Speaker A

Men bir asosiy normativ hujjat to'g'ri qurilishning asosiy qismi hisoblanadi. Ya'ni normativ hujjat asosida aytganda respublika mexanizmi orqali qaror qabul qilinadi. Jadval qayta bo'lishi sifatida qaraladi. O'tgan savatda men sizga tushuntirib ketdim, qayta bo'lish deganda biz qarorlarga bo'linamiz.

07:34

Speaker A

O'zingiz qarab o'tiring, qarshi jamoaning qurilmasi milliy qarz, davlat qarzi, jamiyat qarzi, aliment qarzlari, byudjet respublika byudjeti, albatta tizim qarzlar bor. Byudjet qarzlarimizni qayta bizga tushgan xarajatlar bilan boshqaramiz.

08:13

Speaker A

barin qay yerda sh'aradi qayerda biz alamiz ya solda dayni bir salik erdi biz jer ko'psa bizni xalqimizda j qamtom ekonomikal ekonomika salas alum salasnada ekonomikaning progressiv salolar dush qajratlar qalb tasiradi ar biz byudda jplagandan keyin biz eng negizga salalarda

09:00

Speaker A

gt klasterda kirik Endi bqada ozir biz qar fa soltamdum qamtom byudq to almor der solsept naqni biz qanday shik zat resurs chiqarlab naqni sol salagat va solsir salarg salik bua bizimet ho respublikal byudjet bagdorlamalar bor o'z as misol

09:53

Speaker A

san keyin kund bizga qavlar 6 ner berni shagim o'rta biznesda ke shag biznesga qaytarsha xarajatlar bergatda men aytib o'tdim qarir jend qarlandir deganmiz shg biznesin bizni ko'p degan bagdorlamalar bor jsho qarajatlar bo'l biz bilimiz kirik misol uyda o'tiran analarik

10:28

Speaker A

beril uyda o'tirib o'zini biznesini J sov'a qaytarmisiz misol bir millionadin berit jol sarvosh o'imdir siz qancha shaqda o'ndirib shaib satasiz sizga tagda qarjlandir qaytarsizsha qarajatlar ber pul endi biz qitay ym blister b alim jlan kad qitay shqor alimni y siz

10:56

Speaker A

satumiz bor qo'l jtimda soniqdan Biz deyik sonday oʻndirib janga minunet tarafidan qarjlandiruv bagdorlamalari yurgizilib jotir.

11:09

Speaker A

kelas ira alumni qayta qurilgan juda asr ira alum deganimizni biz alumadigan tushunibdi jang aytib o'tgan mening aul sarvoshli o'im derb aytyapim shagim biznesda dam o deb aytyapim qayta qurullarni ya bizda birzni bo'ldi barligi met yelgek bo'ldi jend kz ularni bar qalq qol cb

11:36

Speaker A

bizdan xalqimizda uni satib olib arg'aray o'ziningsha qarajatini solib jandir mumkin bogan solda kaziket bagdorlamalariq shain o'rta biznesa ira alumit qayta qur juz asrilir kels qogasi ekonomikas respublikaljetom ekonomik qliq red jan basik qablatu el ahvol oib mimik ekonomik alum siosat jiga as negizga qurol

12:20

Speaker A

tavladi arument sayosat degenimizni ekonomikal sayosat deganimizni j qari sayosatning bir bo'lgi deb ayt bo'ladi ekonomika alumni sh asr toliq men tushindirib ketdim qandaysha qarashat bo' qanday ner qanday bagdorlamalar bor misol tamu qo'gq berilir kazir tagvas atamikin jovalar bor qarsiz qg'am

12:57

Speaker A

taanday endi ko'p un bayim sizder kaz axatliq internetdan qarab barliqni O'zingiz deb ko'rg o'zingizni biznes deringizni arshib jum tugan men aytar edim qozog'istonning har birotasinda o'zini biznesi bgik teqana jalaq zitaqi alum dergana yemiz jan jama turdi o'zini qarjlandir solsep biz turd

13:28

Speaker A

o'z biznesimizda ash kazir respublikal byudjet qar qaytarana qaytarmisiz qarjlar bo'lik byudjet elimizning byudjet birinchi deng bo'lib tabadi respublikal byudjet mexanizmin qayta bo'l sifati miniketning qarilqosatsizdandir mumkin deb beril ar biz respublikaljet jal qar quril qarind eng birinchi dengi sibiz bil

14:08

Speaker A

respubal by kazirqada kelmiz qanday baxsha qarajatlar bo'lib jana qandaysha qarajatlardan qalb tasib mexanizm byudjet mexanizmi biz j qarosati aytib strategiyal taktikal pul qarji mexanizmi arqlani jzu asirl yegirda qarji mexanizmi bo'lmasda qarji sayosati juziga asrilmaydi Qar mexanizmi deganimizni birinchidek

14:37

Speaker A

durus josporlov ikkinchid buqalterlik balansda durus quru buqalq balans o'zi yeki ko'rsatk turadi aktiv passiv passiv deganimiz resursat aktiv deganmiz sol resursda tim bo'liq o'z pay respublikal byud byudjet mexanizmi deb aytad bq respublikal byudjet tuskinha qarajatda maqsadda ekonomik j alum salada bo'lu j

15:11

Speaker A

qayta bo'lu kel mexanizm deb tagqiz bo'ladi bizdagi zang akti normativdir biz respublikalik byudjetning atqarlovi jshaqar qalptasu byudjet kodeksi arquzlaydi buni kzgin bizdan xalqimiz jalpa j tog'alar bo'lsin zangda to'lg'alar tbjet kodeks bizda jun bo'lsak biz j qanday yaxsha qarajatdan qalasida jand

15:43

Speaker A

maqsad bang bilib o'tiramiz men bir zang akti normativ durus qurlova just juziga asril ya o'rnal zang tikili juziga aslovs aytqanda respublikal mexanizmi arqik qaratimat jad al qayta bo'lu sipadi deganmiz o'tgun savaqtada menxsni tushindirib ketdim qayta bo'giz de biz qorlarga bo'lymiz

16:17

Speaker A

o'zingiz qarab o'tirgandiketni qarshi jusning qurilimi mimiketning qarjisi kasvor qarjisi jana qalqning qarzisi alimet qareti byud respublikal byjet al by tiz qorlar bor byjet qorlarimizni qayta bizga tusgan qarajatlar arnudorlar misol alumq alumq biz ne pay salq kodeks ko'rsatilgin alum salqdan alumni qoran 5 payizior

16:56

Speaker A

o'tiradi alumni qordan Qanday maqsadda xarajat bo'linni biz aldagi kelish darsda qarashtiramiz men o'zi respublikal vushet mexanizmi arxili qarosat juda asri mumkin degan berdi sinda j kel qozog'iston respublika byudjet kodeksc men aytibdim bir biz bir zang akti normat biriosi byud

17:28

Speaker A

kod ayqindan qalbtirn j orqdim olargik qaramtasiz etqet sayas jal respublikal skas arnal o'rtalandirsha qреublikal byudjet bo'lib tbl men aytib o'tdim bizet qariket qortand qarni jatal byudjet qozogiston respublik zektet yimizning ekonomikal aytiq tomoni asirgiz mumkin berjil qural bo'lib qizm dedi ay maqda Tam degmimiz

18:25

Speaker A

o'ng'irlik tamuq aytib o'tdim men kelsa byudjetdagi resurslarni pasqari ko'zi bo'lib tavladi o'ltiqeti quriliz qazog'iston respublikasi birasiket bola turib biringay byud zangn byudjet biringay rasmin bir respublikal byud ekonomik rol ko'p qiriligan ol keles ko'rinadi birinchisi ortalqdandirilgan sifatdan orasan zo'r

18:58

Speaker A

axsha qurollari q'g'ri ritm ko'ristaavadi o'zini huquq bekitilgan krister ko'z shig'is baxtlar qamdi birz aytqanda kiris shigsida byudjet kodeksi orqali juzg asirladi ya'ni beilgen zang akti normativ termin redib baxtlanib o'tiradi ikkinchisi respublikal byudjet quq jarial sepat ar respublikal byudjet bekitilgandan

19:24

Speaker A

keyin biz bu jarial turdi ayqin ko'rsat ashqni qagidasi juziga asrladi biz respublikal byudjet saytna kirib jilizning respublika dengeng j qalqdand byudjet jos borini ko'r olamiz yaʼni sol josbor bo'yicha qanchaqda o'rnalgan'ani tagida ko'r olamiz ikkagizdek 20 msha qarajatlar bo'ladi arya qanday salada ne

20:02

Speaker A

sipten yigirilmay qaldi barligi ko'rsatilib o'tiradi biz son bilimiz kerak kel byudda qalb dastov mgizga qiz kors byud bagdorlamalar negiz juz asirladi jalpa qar men qizim etib aytib ketdim bo'lo by qast j sol byjet bagdorlamal jiga asispin o'rindalam baylanz

20:32

Speaker A

nqtaydi sakiz kezingdin o'tkin savoqtada men tushindirib ketg bizda ayliq esib berilib o'tirad soding 90q jard jdiiq jdiq meni o'zi jdiq es jarq 90q o ayliq esp derd menik etdi mangizni yni jar boy qanqda o'rnatir ne o'rni biz kisi ayda qanday

21:01

Speaker A

qarajatda qanday maqsad jumsa kirik biz osigan esib berymiz qraymizni natij ko'rsimiz kerak baqlov ks baqlov qiz kezing der aldingi agim j qo'rqdi kezinga bo'lmay olsa kezing derding durust jiga asrl jurgizlov birs aytqanda kelaydimizda qozogʻiston respublikasining hökumiti respublikal byudjetning atqaruvini qamtamass et edi

21:35

Speaker A

respublikal byudjet jalpa memiliketi qiziqushlikda qo'zg'aytin mimiket sayasat ish jarralarda juziga asirladi bug'an nejatada birinchisi qarj resurs jublal byudjet mexanizmi arqiket ekonomikanos jalamsizand o'tirib o'zini bilik o'klin juzaga asradi endi mexanizm deg men jahslabni sindirib ketdim aral mexanizmin durust jurgizligi

22:17

Speaker A

keyin Kelubalik byudjet ekonomikal mavzumini krmisar siati derv ekonomikal kategoriyalar qalbda suv arqladi bundaet byudk o'rnat o'tirib yni otirib otirib debadi shvoshlik yeld ekonomik mumkinchilik qamlik birinchi qana qajlik shartlarini esid mind tur aytib ketik ard bizet byrsetkish durus josporlansa

22:59

Speaker A

durus juza asrilsa unda bizning ekonomik alumit jdimizning jsarovini biz ko'r olamiz ya'ni qanaqatlandirildi deb ayta olamiz bunda birinchi sury shol suroqlari berilgin keli yunchisi suroq bizda respublikal byudjet qalbtasi ko'z biz jalpa respublikal byudjet deganmizni uning meni mazmunim tusundik endi qalbdas ko'z

23:30

Speaker A

yeri jalpa qalbdasi ko'z o'zingiz ko'rib o'tirganday salq tum deriqd em tusim der negiz kapitalni sdan tuskun tsim der respublikal dengiydagi sudingi tagda transfert der borar salq tusimder salqtiq tusimder derga men endi qisqas aytib o'tqiribda biz salqal o'tmiz solgazda toq tusniz jaramiz

24:04

Speaker A

jakv adam bilgik biz qozog'istonda azamat uymas solq qalay es bizga rasm bizqda turmiz biz o'zimiz qadaqlab baxlay olamiz solali sharamiz sonqda men salqa jalpa ko'p toxtolmay negqqa qanday salq turatat bir ne atabutin alum solq misalan j tavz soligi sizning

24:34

Speaker A

jalaqingizdan aluk solig'i muluk solig'i soligi korporativni soigqda men ayt aytib odim biz kasb o'rinlarida yekiga bo'lmiz dedik onir etin sodan keyin qizmit ko'rsat o' kasporativ salqda qizim ko'rsat qosmisha quig'i biz duukga boramiz o'zimizga qajdi tovarlarni satvalangiz deb bizni

25:04

Speaker A

qo'limizga talon berilyapti talonda qoschaq qu soligi 16% deb ko'rsatini 11% bo'lgan 12% Kazir menej jangal salq kodeks 2026 birinchi qangtardan bu 16% pully ta qanday oin biznes bor eksperenya solig degan yaxd tadinqd tus birinchi respublikal mench respublikal ne

25:37

Speaker A

sinfda respublikal byudan qarandir tovarlar okazib tum bir ayqanda millet millarlar o'tkaz respubal byudjetan qarjalikatan s okazdar javler impl qo qovatim qosublikal byjet qartin sondaya qaziston respublikas bank byjet jarlatar balq son qatar sektor им qold qorn qor qosaletka bqada salqim

26:45

Speaker A

respublikal salq em tmdir deganimizdarm tulimdirda aytugesi ko'zi qalta sat negat respublikal qujet tushim deran birinchisi oblqudal qalalar ast byud transp transimiz transimiz jaran t respublikal byud byud qajlar jergil byud respublikal byudjetarsha qarajatlarda biz transfer deymiz esa qozogʻiston respublikasining qornan

27:28

Speaker A

respublikaljetus tependirilgan transfer ter pul dendirilgin degan soz tushniz der agar vaqtda biz qo'orda qarajatni biz qanday maqsadmiz biz bolosha uchun qord jalgana to'tchi jdaylarda biz negiz kadir ekonomister kli qalmard ayt bizni qordanshaqarajat biz jamiz kerak respublikal byudet tshiril jbimiz kerak

27:58

Speaker A

respublikal byudjet topshirini Biz ko'petni bagal qag'azlarda sqimiz kerak oray kqdayarda biz ulqshani respublikal byjetshil javua jsaymiz yahalardan bunda nepilendirilgan transpter bgeril dendirilgin de siz hani saldingiz siz qancha summada soqsha qaytadan ti qor'a avdoril kerak qaytadan bir sozinayqan kepnd alg'an arsha qarash qaytadan

28:32

Speaker A

qaytarilgirik kelay qozog'iston respublikasining qorn respublikalik byudjetga nisonali transda kependirilgan dedim najda nisonali nisonali degan biz qalatusniymiz nisonali deimiz biz ko'n ovulda jer o'ngirli jerp o'rtap o'rtapdagi qaroratda qaydan alatgilik byudjetdan qarjlandiruv nimisi mumkin emas qarliruv qaytadimi sizq uni barligi o respublikal

29:05

Speaker A

byudjetali turdiq qarajatlar avdoriladi biz osin aytamiz bunda ikkinchi surar bocha shu surqlari berilgan kelisi uchinchi suroq uchinchisi suroq bizd respublikal byudjetning shig'lari biz jan krister aytib o'tdik Jal respublikal byudjet tengirimlik qidasi aytildi tengirlik respublikal vudjet qhalqsha qarajatlari resursinalda biz solsha qarajatda

29:43

Speaker A

bo'livimiz kerak ya'ni passivdagi ahsha qarajatda j aktiv o'rnalashtiruv biz shslar deb son aytamiz jalpa sifat shlarni ne birinchi kizik jalpa ya prezident parlament sirtqos dasturu sharad suddiğiqaras sodegasu prokuratura menand qamt sharlisi qorg qam qidas yeldim qurg'li jarandir shekarni to'tgiz

30:36

Speaker A

qurgon salshalar ko'p nega biz qoron salas barqandar bizni teg o'zingiz bil ular barliq alum jd qamtamas etilik jalsk qarand ay qurgon salas alq texnika qurolar qatar bilgart askari jublikal byjet qarhliradi yni o'tiradi so'ngisiq qalqa texnologi medinal respubal klinikalarda

31:30

Speaker A

qam atqariladi bushnuk endi o'zingiz blessiq bagt ko' biz endi saqandrov jalaqimizdan ustad j 3 5% avdoriladi biz 10 paydalan jana bqad dinqov bag misol avrular bar respubal qarajad shqanday salar alumsizdand turli jard xalqningsiz top qo'lda sharalari to'liq o'rnadi o'tgun sabab

32:25

Speaker A

men aytibdim tagda qaytalayin alum tulim ko'p bolalar asrus ayrilgan kibri avro ballarg ko'mak ko'rsatidarmik beru ularda misol birinchi ikkinchi darajada zitler sanatoriya demolubal byjet xarajat bo'linib o'tadi biz uni bilimiz kerak jana so'lingshaq xarajatda paydalan ko'p odamlar 10 taa bilmaydi

32:59

Speaker A

so'qdan biz o'zimizning ata-ajulerimizga ata-analarimiz tushirik meni mindda turdi jan o'z tang qozogiston respublikan shundagi sanatoriyalara demol aqsiz demol yemalu mkas agraersinj qorsan qgolv qarl sandar j t qq qo'l aladi endi biz engiz qozogistondan bir alg qo'yotqan mash aytibim g klaster deb aytib o'tganmiz

33:45

Speaker A

ko'p jer kasipda damydi jer kas tush der bizning kund tutamdarimiz kundlikda tutnat kiyim tagvaslar bayliq bizl jekatlarda deb o'ndir alolamiz biz teqana o'zimizda bqa yevropa azya qar sirtq eksport shqar mumkiniz borund aytil o'tgan o'rta shagim biznes qarlandir nilindr payz nilindir

34:24

Speaker A

kolana kommunikatsionari bo'yicha respublikal mangoldard infurl jong jelirlari qarsandiriladi o'zingiz s astanada misol k qaragand palad trosalar aqlar as demol ahli jold salan ahli jar qalay salindi ular pasqa erd eng payz men salli sepirq respublikal byudin xarajatlar o'tiradi respon

35:14

Speaker A

ko'rda improv jong jirluvalarini qarjlandiruv kelisi madenyet sport axaratengisti salasinda madeny tamut olimpiadalqda aydiq sportq sharlar mimik axarati siosat jurgizu qarhlandiradi bu endi tushundi bizning elimizdagi har bir sport salasinda sportilar olim bo'qli olimpiad aevrop qatsund ularga ko'p yaxsha qaratlar b

35:50

Speaker A

respubalnit kelas quril qiz ayasida dami mumet turug'uniy bagdlamalarini isasir sharari jaga oslanadi meni aytib etim biz qozog'iston respublikasida jmachi dengli bank derbar sonund bir jalg'iz banki ot baniket banka mumeti banki deganimizning ya'ni jarg'liq kapitali 100% memiketningsha qarajat qaldasib o'tirib solunday biz

36:24

Speaker A

kazir qo'l jetimda turg'un men qamtamas edotb bankni deydi qanchama bag'dlamalar bor biz o'sha bag'dalomalarda tusunimiz kerak bilinimiz kerak so'gan qarajatlarimizda jqtimiz kerak yang tumangi payizda qo'l jimda baspanalar men qamas aytilib oriik yerda qo'l jtimda baspanad siz o'ylik qolmangiz teqqan ekonom ekonom

36:53

Speaker A

salas'on yo'q u yerda biznes salasida komport salasida siz yiz jqtdasangiz bqachi bankdan qaraganda eng tum payzida j paydaan keyin keyin 3 yolgimiz bor bo'lda bizni respublikal byudjet qarshlandiradi sib otpiket banka birq jarg'il kapitalietningsarajat qalbtas ekonomikal qizq investorlar t yeld makroekonomikam

37:33

Speaker A

qiz o'radi ekonom qiz q aytib o'rta biznes bq cheldig investorlarda tortu makroekonomikal turqtilq deimizni bizning jalimiz adam shqand eng jalqi bir oylik kors qamtamda respal byudet qarib o'tirad suroha shori respublikaljet kodeksi 25 navrozda biz kodeksin toliq tanib bilimiz kerak

38:30

Speaker A

nazarlarimizga rahmat Mit

Topics: respublika byudjeti narx iqtisodiyoti Qozogʻiston byudjet kodeksi qarz tizimi byudjet mexanizmi aktiv va passiv klasterlar kichik biznes soliq tizimi iqtisodiy siyosat

Study this video

- [Flashcards from this video](https://sozai.app/tools/ai-flashcard-generator/?from=transcript&id=76178)
- [Quiz on this video](https://sozai.app/tools/quiz-generator/?from=transcript&id=76178)

Free, made by AI from this transcript. No signup.


---
This is the markdown twin of https://sozai.app/transcript/hamithan-nazgul-lecture-4/ — the same content, without the markup.
Published by SozAI (https://sozai.app). Reuse and quotation are allowed with attribution and a link back.
Machine-readable index: https://sozai.app/llms.txt · data API: https://sozai.app/api/
